Biała
gmina miejsko-wiejska · pow. prudnicki · woj. opolskie · 9662 mieszk. (▼ 5,1%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 0,0 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 1,8% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 15,3% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 84 123 378 zł | 31 077 470 zł | 0 zł | 0,0% / 23,3% | 9587 | 8775 zł |
| 2026 prognoza | 109 592 775 zł | 52 261 857 zł | 1 000 000 zł | 0,0% / 13,1% | 9473 | 11 569 zł |
| 2027 prognoza | 89 196 700 zł | 31 934 700 zł | 1 350 000 zł | 0,3% / 14,8% | 9390 | 9499 zł |
| 2028 prognoza | 76 228 500 zł | 14 665 500 zł | 1 050 000 zł | 0,5% / 13,2% | 9323 | 8176 zł |
| 2029 prognoza | 75 412 000 zł | 12 175 000 zł | 750 000 zł | 0,5% / 12,6% | 9255 | 8148 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 21 825 561 zł | 12 500 376 zł | 57,3% | 6 076 500 zł → 5 958 172 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 43 316 555 zł | 23 295 505 zł | 53,8% | 9 576 300 zł → 4 998 872 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 31 787 721 zł | 20 849 066 zł | 65,6% | 5 488 572 zł → 3 377 572 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 28 701 278 zł | 13 413 259 zł | 46,7% | 2 302 771 zł → 283 271 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 35 691 703 zł | 31 077 470 zł | 87,1% | 7 737 483 zł → 0 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
9 pozytywne · 0 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 9 opinii składów orzekających RIO, Biała, lata 2025–2026.
2026
- Projekt budżetu · pozytywna
19 lis 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
19 lis 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
14 sty 2026 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
19 lis 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Możliwość spłaty kredytu lub pożyczki · pozytywna · 1 500 000 zł
8 lip 2026 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
2025
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
22 sty 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
22 sty 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
3 kwi 2026 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
13 maj 2026 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Opolu. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 84 123 378 zł.
- Udział w PIT23,5%19 734 728 zł
- Udział w CIT0,2%184 361 zł
- Subwencja ogólna25,5%21 441 358 zł
- Dotacje12,2%10 258 145 zł
- Dochody własne i pozostałe38,6%32 504 787 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 38 948 657 zł
- Potrzeby wyrównawcze14 215 095 zł
- Potrzeby ekologiczne299 563 zł
- Potrzeby rozwojowe1 789 347 zł
- Potrzeby oświatowe21 361 023 zł
- Potrzeby uzupełniające1 283 629 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
24 227 701 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
22 036 213 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
385 120 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
3363 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 301 623 493 zł (31 218 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie26,3% · 22 424 580 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko26,1% · 22 264 763 zł
- Pozostałe działy21,1% · 18 026 207 zł
- Administracja publiczna12,8% · 10 955 805 zł
- Pomoc społeczna6,0% · 5 141 941 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)4,4% · 3 792 227 zł
- Transport i drogi3,2% · 2 691 596 zł
Ile gmina dokłada do szkół
5 423 414 złponad subwencję, czyli 556 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 20 541 773 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 15 118 359 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 5 423 414 zł
Subwencja pokrywa 73,6% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 10 955 805 zł przeznaczonych na administrację 6 336 798 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 631 złna mieszkańca · 6 095 120 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Rada gminy
- 25 złna mieszkańca · 241 677 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Biała w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca0 zł212. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca8828 zł1199. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca8707 zł1063. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa42,9%531. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie33,7%1998. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca180 zł956. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-47373. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca631 zł744. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca25 zł771. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)