Białopole
gmina wiejska · pow. chełmski · woj. lubelskie · 2762 mieszk. (▼ 4,2%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 0,7 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 0,6% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 13,6% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 23 491 159 zł | 3 139 780 zł | 1 659 890 zł | 0,0% / 23,4% | 2719 | 8640 zł |
| 2026 prognoza | 27 341 161 zł | 10 627 911 zł | 1 459 890 zł | 1,9% / 7,7% | 2691 | 10 160 zł |
| 2027 prognoza | 18 227 000 zł | 1 300 000 zł | 1 259 890 zł | 1,8% / 10,0% | 2673 | 6819 zł |
| 2028 prognoza | 18 658 300 zł | 1 300 000 zł | 1 059 890 zł | 1,7% / 9,7% | 2658 | 7020 zł |
| 2029 prognoza | 19 182 200 zł | 1 412 100 zł | 859 890 zł | 1,6% / 10,0% | 2639 | 7269 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 2 619 918 zł | 1 611 784 zł | 61,5% | 2 099 750 zł → 2 099 750 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 11 275 829 zł | 4 603 816 zł | 40,8% | 3 108 150 zł → 1 808 150 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 20 165 398 zł | 17 560 045 zł | 87,1% | 5 416 550 zł → 2 201 440 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 9 629 000 zł | 6 883 953 zł | 71,5% | 1 909 840 zł → 1 909 840 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 6 998 365 zł | 3 139 780 zł | 44,9% | 1 659 890 zł → 1 659 890 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
4 pozytywne · 1 z uwagami · 0 negatywne · 1 bez odczytu – 6 opinii składów orzekających RIO, Białopole, lata 2025–2026.
2026
- Projekt budżetu · pozytywna
1 gru 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna z uwagami
7 paź 1992 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
23 sty 2026 · nr RIO.I.42.8.13.2026 · uchwała (PDF)
2025
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
15 kwi 2026 · nr RIO.I.42.4.13.2026 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
1 cze 2026 · nr RIO.I.42.5.13.2026 · uchwała (PDF)
Rok nieustalony
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · bez odczytu
data nieznana · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Lublinie. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 23 491 159 zł.
- Udział w PIT20,3%4 765 249 zł
- Udział w CIT0,2%44 197 zł
- Subwencja ogólna28,3%6 639 680 zł
- Dotacje16,9%3 965 137 zł
- Dochody własne i pozostałe34,4%8 076 896 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 10 863 809 zł
- Potrzeby wyrównawcze2 647 796 zł
- Potrzeby ekologiczne493 416 zł
- Potrzeby rozwojowe743 505 zł
- Potrzeby oświatowe3 737 898 zł
- Potrzeby uzupełniające3 241 194 zł
Korekta z tytułu zamożności
181 866 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Subwencja należna
6 781 452 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
5 323 082 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
29 473 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
3645 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 74 672 570 zł (27 036 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 2026181 866 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie31,3% · 5 911 498 zł
- Pozostałe działy24,5% · 4 625 126 zł
- Administracja publiczna17,0% · 3 213 323 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)10,8% · 2 048 585 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko7,1% · 1 345 813 zł
- Pomoc społeczna6,6% · 1 242 124 zł
- Transport i drogi2,7% · 503 910 zł
Ile gmina dokłada do szkół
5 066 411 złponad subwencję, czyli 1806 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 8 158 031 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 3 091 620 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 5 066 411 zł
Subwencja pokrywa 37,9% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 3 213 323 zł przeznaczonych na administrację 3 053 698 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 1059 złna mieszkańca · 2 924 392 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 2 złna mieszkańca · 4776 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 45 złna mieszkańca · 124 530 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Białopole w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca601 zł735. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca6839 zł90. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca8505 zł920. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa37,5%265. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie16,6%573. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca713 zł2020. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-29663. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca1059 zł1975. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca2 zł76. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca45 zł1923. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Odstępstwa w tym rozdziale
Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.
Inwestycje w cyklu wyborczym · dane za 2025
Białopole: inwestycje kadencji skupione w roku przed wyborami
Jaka część wydatków majątkowych z całej kadencji przypadła na ostatni pełny rok przed wyborami samorządowymi, na tle gmin tego samego typu i tej samej wielkości. Przy równym rozłożeniu na pięć lat wypadłoby dwadzieścia procent.
99. percentyl z 625 · wyżej = większa część inwestycji kadencji przypadła na rok przed wyboramiDochody majątkowe w cyklu · dane za 2025
Białopole: dochody ze sprzedaży i dotacji skupione przed wyborami
Jaka część dochodów majątkowych z całej kadencji przypadła na ostatni pełny rok przed wyborami samorządowymi, na tle gmin tego samego typu i tej samej wielkości. Przy równym rozłożeniu na pięć lat wypadłoby dwadzieścia procent.
Zmiana rok do roku · dane za 2025
Białopole: spadek wydatków na gospodarka komunalna i ochrona środowiska
Zmiana wydatków w dziale „Gospodarka komunalna i ochrona środowiska" między 2024 a 2025 rokiem, w zestawieniu z gminami podobnej wielkości i tego samego typu.
Finansowanie oświaty · dane za 2024
Białopole: ile oświaty gmina finansuje z własnych dochodów
Zestawienie wydatków gminy na szkoły z subwencją oświatową, którą na ten cel przekazało państwo. Obie kwoty pochodzą ze sprawozdania budżetowego gminy.
2. percentyl z 2477 · wyżej = większą część kosztów oświaty pokryło państwo
Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)