Busko-Zdrój
gmina miejsko-wiejska · pow. buski · woj. świętokrzyskie · 30 093 mieszk. (▼ 4,2%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 0,0% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 13,9% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 234 079 816 zł | 48 046 818 zł | 0 zł | 0,0% / 18,8% | 30 683 | 7629 zł |
| 2026 prognoza | 299 299 309 zł | 147 666 821 zł | 0 zł | 0,2% / 0,8% | 30 620 | 9775 zł |
| 2027 prognoza | 235 005 000 zł | 86 005 000 zł | 35 000 000 zł | 1,5% / 8,0% | 30 584 | 7684 zł |
| 2028 prognoza | 239 705 100 zł | 52 025 100 zł | 35 000 000 zł | 1,5% / 8,0% | 30 559 | 7844 zł |
| 2029 prognoza | 244 499 202 zł | 50 565 602 zł | 32 500 000 zł | 2,8% / 7,9% | 30 510 | 8014 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 58 384 740 zł | 34 984 827 zł | 59,9% | 13 000 000 zł → 1 000 000 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 39 774 498 zł | 35 591 255 zł | 89,5% | 24 400 000 zł → 0 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 40 706 721 zł | 43 861 879 zł | 107,8% | 17 000 000 zł → 0 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 88 403 872 zł | 56 162 523 zł | 63,5% | 24 000 000 zł → 0 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 121 698 948 zł | 48 046 818 zł | 39,5% | 21 500 000 zł → 0 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
12 pozytywne · 0 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 12 opinii składów orzekających RIO, Busko-Zdrój, lata 2024–2026.
2026
- Projekt budżetu · pozytywna
19 lis 2025 · nr 62/2025 II · uchwała (PDF)
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
19 lis 2025 · nr 61/2025 II · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
15 sty 2026 · nr SO II.410.7.2026 II · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
19 lis 2025 · nr 63/2025 II · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
15 sty 2026 · nr SO II.410.6.2026 II · uchwała (PDF)
2025
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
20 sty 2025 · nr 17/2025 II · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
20 sty 2025 · nr 16/2025 II · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
8 kwi 2026 · nr SO II.410.22.2026 II · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
12 cze 2026 · nr SO IX.410.82.2026 IX · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
22 maj 2026 · nr SO II.410.40.2026 II · uchwała (PDF)
2024
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
3 kwi 2025 · nr 31/2025 II · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
22 maj 2025 · nr 50/2025 II · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Kielcach. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 234 049 577 zł.
- Udział w PIT43,3%101 350 824 zł
- Udział w CIT1,1%2 477 378 zł
- Subwencja ogólna2,9%6 891 302 zł
- Dotacje17,5%41 031 401 zł
- Dochody własne i pozostałe35,2%82 298 672 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 69 793 565 zł
- Potrzeby wyrównawcze0 zł
- Potrzeby ekologiczne821 758 zł
- Potrzeby rozwojowe5 155 339 zł
- Potrzeby oświatowe57 310 274 zł
- Potrzeby uzupełniające6 506 194 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
6 626 208 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
112 786 073 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
3 675 613 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
5445 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 1 496 808 180 zł (49 739 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie34,7% · 77 718 314 zł
- Pozostałe działy15,7% · 35 271 719 zł
- Transport i drogi13,8% · 30 885 955 zł
- Administracja publiczna11,9% · 26 665 557 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)9,6% · 21 516 630 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko8,4% · 18 903 744 zł
- Pomoc społeczna5,9% · 13 263 998 zł
Ile gmina dokłada do szkół
34 328 773 złponad subwencję, czyli 1132 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 74 741 888 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 40 413 115 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 34 328 773 zł
Subwencja pokrywa 54,1% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 26 665 557 zł przeznaczonych na administrację 23 932 837 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 772 złna mieszkańca · 23 232 811 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 5 złna mieszkańca · 138 591 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 19 złna mieszkańca · 561 436 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Busko-Zdrój w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca0 zł1. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca7451 zł361. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca7778 zł461. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa75,6%2085. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie21,4%1009. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca233 zł1135. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji221980. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca772 zł1242. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca5 zł309. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca19 zł343. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Odstępstwa w tym rozdziale
Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.
Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)