Chełmek
gmina miejsko-wiejska · pow. oświęcimski · woj. małopolskie · 12 063 mieszk. (▼ 4,3%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 1,5 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 4,6% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 6,2% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 86 846 171 zł | 22 515 296 zł | 11 650 000 zł | 0,0% / 16,6% | 12 122 | 7164 zł |
| 2026 prognoza | 92 893 465 zł | 18 354 806 zł | 10 500 000 zł | 2,1% / 12,8% | 12 034 | 7719 zł |
| 2027 prognoza | 90 198 103 zł | 12 686 350 zł | 9 250 000 zł | 2,1% / 12,5% | 11 977 | 7531 zł |
| 2028 prognoza | 89 442 704 zł | 9 511 820 zł | 8 000 000 zł | 2,0% / 12,1% | 11 941 | 7490 zł |
| 2029 prognoza | 90 691 132 zł | 8 249 012 zł | 6 650 000 zł | 2,0% / 11,8% | 11 869 | 7641 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 7 932 660 zł | 5 870 015 zł | 74,0% | 10 688 110 zł → 10 688 110 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 17 475 505 zł | 16 352 873 zł | 93,6% | 9 794 055 zł → 9 794 055 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 19 834 036 zł | 17 566 838 zł | 88,6% | 8 900 000 zł → 8 900 000 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 13 465 446 zł | 16 307 458 zł | 121,1% | 7 800 000 zł → 7 800 000 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 21 827 830 zł | 22 515 296 zł | 103,1% | 11 650 000 zł → 11 650 000 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
6 pozytywne · 0 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 6 opinii składów orzekających RIO, Chełmek, lata 2024–2026.
2026
- Projekt budżetu · pozytywna
4 gru 2025 · nr S.O.XIII.421.17.2025 · uchwała (PDF)
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
4 gru 2025 · nr S.O.XIII.4290.16.2025 · uchwała (PDF)
2025
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
17 sty 2025 · nr S.O.XIII.4262.2.2025 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
17 sty 2025 · nr S.O.XIII.4261.2.2025 · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
17 kwi 2026 · nr S.O.XIII.423.5.2026 · uchwała (PDF)
2024
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
10 kwi 2025 · nr S.O.XIII.423.4.2025 · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Krakowie. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2024 do budżetu wpłynęło 78 361 065 zł.
- Udział w PIT21,4%16 747 279 zł
- Udział w CIT3,1%2 404 471 zł
- Subwencja ogólna21,8%17 099 662 zł
- Dotacje12,8%10 021 281 zł
- Dochody własne i pozostałe40,9%32 088 372 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 19 387 425 zł
- Potrzeby wyrównawcze0 zł
- Potrzeby ekologiczne0 zł
- Potrzeby rozwojowe2 000 061 zł
- Potrzeby oświatowe17 387 364 zł
- Potrzeby uzupełniające0 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
116 697 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
49 829 529 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
1 383 259 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
6209 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 669 906 748 zł (55 534 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 2025622 570 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie41,0% · 36 870 801 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko15,0% · 13 503 290 zł
- Pozostałe działy14,6% · 13 135 867 zł
- Administracja publiczna9,0% · 8 100 925 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)7,7% · 6 963 657 zł
- Transport i drogi6,6% · 5 953 134 zł
- Pomoc społeczna6,1% · 5 449 500 zł
Ile gmina dokłada do szkół
19 963 130 złponad subwencję, czyli 1635 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 32 954 464 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 12 991 334 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 19 963 130 zł
Subwencja pokrywa 39,4% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 8 100 925 zł przeznaczonych na administrację 7 374 077 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 579 złna mieszkańca · 6 981 766 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 7 złna mieszkańca · 90 199 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 25 złna mieszkańca · 302 112 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Chełmek w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca966 zł993. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca7459 zł365. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca7199 zł145. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa83,0%2345. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie24,7%1307. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca59 zł357. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-54308. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca579 zł529. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca7 zł594. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca25 zł776. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)