Czarny Dunajec
gmina miejsko-wiejska · pow. nowotarski · woj. małopolskie · 22 115 mieszk. (▼ 0,1%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 2,2 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 3,8% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 6,1% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 168 613 196 zł | 46 560 054 zł | 33 131 019 zł | 0,0% / 16,5% | 22 014 | 7659 zł |
| 2026 prognoza | 194 885 319 zł | 68 430 721 zł | 48 775 743 zł | 3,5% / 5,0% | 21 985 | 8864 zł |
| 2027 prognoza | 174 898 909 zł | 23 515 542 zł | 43 011 466 zł | 5,4% / 8,9% | 22 004 | 7949 zł |
| 2028 prognoza | 163 773 974 zł | 3 359 098 zł | 37 072 190 zł | 5,2% / 7,4% | 22 048 | 7428 zł |
| 2029 prognoza | 168 397 338 zł | 5 480 101 zł | 32 023 614 zł | 4,4% / 7,9% | 22 049 | 7637 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 47 821 251 zł | 36 863 421 zł | 77,1% | 27 985 715 zł → 16 577 855 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 61 371 181 zł | 54 235 471 zł | 88,4% | 26 346 143 zł → 25 846 643 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 41 830 160 zł | 46 560 054 zł | 111,3% | 35 521 019 zł → 33 131 019 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
8 pozytywne · 0 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 8 opinii składów orzekających RIO, Czarny Dunajec, lata 2024–2026.
2026
- Projekt budżetu · pozytywna
11 gru 2025 · nr S.O.XVI.421.4.2025 · uchwała (PDF)
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
11 gru 2025 · nr S.O.XVI.4290.3.2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
11 gru 2025 · nr S.O.XVI.4260.2.2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
22 sty 2026 · nr S.O.XVI.4262.7.2026 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
22 sty 2026 · nr S.O.XVI.4261.2.2026 · uchwała (PDF)
2025
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
13 kwi 2026 · nr S.O.XVI.423.2.2026 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
2 cze 2026 · nr S.O.XVI.424.8.2026 · uchwała (PDF)
2024
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
20 maj 2025 · nr S.O.XVI.424.4.2025 · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Krakowie. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 168 613 196 zł.
- Udział w PIT20,5%34 588 762 zł
- Udział w CIT0,7%1 227 152 zł
- Subwencja ogólna42,8%72 129 600 zł
- Dotacje10,1%17 082 130 zł
- Dochody własne i pozostałe25,8%43 585 554 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 110 274 721 zł
- Potrzeby wyrównawcze42 438 503 zł
- Potrzeby ekologiczne2 109 638 zł
- Potrzeby rozwojowe4 117 310 zł
- Potrzeby oświatowe61 609 270 zł
- Potrzeby uzupełniające0 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
83 474 419 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
39 719 786 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
530 066 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
2690 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 557 314 874 zł (25 201 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie44,6% · 77 037 053 zł
- Pozostałe działy19,4% · 33 476 326 zł
- Transport i drogi11,6% · 20 104 174 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko8,5% · 14 617 014 zł
- Administracja publiczna7,2% · 12 384 893 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)6,6% · 11 318 487 zł
- Pomoc społeczna2,2% · 3 804 506 zł
Ile gmina dokłada do szkół
36 976 160 złponad subwencję, czyli 1672 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 80 163 182 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 43 187 022 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 36 976 160 zł
Subwencja pokrywa 53,9% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 12 384 893 zł przeznaczonych na administrację 9 859 087 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 408 złna mieszkańca · 9 023 627 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 16 złna mieszkańca · 361 736 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 21 złna mieszkańca · 473 724 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Czarny Dunajec w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca1498 zł1391. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca7811 zł578. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca7624 zł370. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa37,5%262. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie26,9%1496. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca316 zł1368. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji111861. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca408 zł60. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca16 zł1420. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca21 zł527. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)