Giby
gmina wiejska · pow. sejneński · woj. podlaskie · 2368 mieszk. (▼ 7,7%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 2,7 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 25,8% dochodów bieżących gminy – ponad limit: 1,6% p.p. (obciążenie > limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 41 790 881 zł | 30 486 245 zł | 10 735 956 zł | 0,0% / 30,9% | 2398 | 17 427 zł |
| 2026 prognoza | 36 472 604 zł | 19 110 296 zł | 9 695 756 zł | 8,6% / 23,6% | 2371 | 15 383 zł |
| 2027 prognoza | 19 970 200 zł | 2 000 000 zł | 8 724 985 zł | 8,5% / 11,4% | 2350 | 8498 zł |
| 2028 prognoza | 20 060 000 zł | 2 000 000 zł | 7 964 785 zł | 6,9% / 16,0% | 2327 | 8621 zł |
| 2029 prognoza | 20 110 000 zł | 2 000 000 zł | 7 204 585 zł | 6,5% / 18,6% | 2303 | 8732 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 4 401 858 zł | 2 302 564 zł | 52,3% | 3 300 171 zł → 3 300 194 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 9 348 254 zł | 8 818 105 zł | 94,3% | 2 849 971 zł → 2 849 971 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 15 323 210 zł | 9 649 392 zł | 63,0% | 2 399 771 zł → 2 399 771 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 28 029 600 zł | 19 108 257 zł | 68,2% | 11 486 157 zł → 6 717 864 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 31 547 130 zł | 30 486 245 zł | 96,6% | 8 235 958 zł → 10 735 956 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
10 pozytywne · 0 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 10 opinii składów orzekających RIO, Giby, lata 2024–2026.
2026
- Projekt budżetu · pozytywna
19 lis 2025 · nr RIO.II-00310-25/2025 · uchwała (PDF)
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
19 lis 2025 · nr RIO.II-00311-25/2025 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
12 sty 2026 · nr RIO.II-00312-76/2026 · uchwała (PDF)
2025
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
17 sty 2025 · nr RIO.II-00312-82/2025 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
17 sty 2025 · nr RIO.II-00312-82/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość spłaty kredytu lub pożyczki · pozytywna · 945 594 zł
10 kwi 2025 · nr RIO.II-00313-8/2025 · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
9 kwi 2026 · nr RIO.II-00321-64/2026 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
19 maj 2026 · nr RIO.II-00322-61/2026 · uchwała (PDF)
2024
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
24 kwi 2025 · nr RIO.II-00321-143/2025 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
13 maj 2025 · nr RIO.II-00322-32/2025 · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Białymstoku. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 41 751 963 zł.
- Udział w PIT15,2%6 360 485 zł
- Udział w CIT0%7978 zł
- Subwencja ogólna5,9%2 442 873 zł
- Dotacje10,6%4 421 941 zł
- Dochody własne i pozostałe68,3%28 518 686 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 9 646 592 zł
- Potrzeby wyrównawcze1 343 450 zł
- Potrzeby ekologiczne4 541 623 zł
- Potrzeby rozwojowe942 197 zł
- Potrzeby oświatowe2 819 322 zł
- Potrzeby uzupełniające0 zł
Korekta z tytułu zamożności
717 851 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Subwencja należna
5 111 462 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
6 460 357 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
74 227 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
4322 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 86 491 936 zł (36 525 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 2025981 296 złkorekta MF
- 2026717 851 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Pozostałe działy54,9% · 25 331 328 zł
- Administracja publiczna15,9% · 7 320 619 zł
- Transport i drogi8,9% · 4 126 753 zł
- Oświata i wychowanie7,8% · 3 620 363 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)6,4% · 2 964 558 zł
- Pomoc społeczna3,4% · 1 557 486 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko2,6% · 1 215 412 zł
Ile gmina dokłada do szkół
2 092 117 złponad subwencję, czyli 869 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 3 839 121 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 1 747 004 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 2 092 117 zł
Subwencja pokrywa 45,5% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 7 320 619 zł przeznaczonych na administrację 3 830 500 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 1580 złna mieszkańca · 3 740 525 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 9 złna mieszkańca · 20 774 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 29 złna mieszkańca · 69 200 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Giby w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca4534 zł2366. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca19 483 zł2471. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca17 632 zł2458. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa34,9%176. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie65,9%2477. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca3568 zł2476. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-141141. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca1580 zł2408. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca9 zł741. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca29 zł1078. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Odstępstwa w tym rozdziale
Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.
Zmiana rok do roku · dane za 2025
Giby: skok wydatków na administracja publiczna
Zmiana wydatków w dziale „Administracja publiczna" między 2024 a 2025 rokiem, w zestawieniu z gminami podobnej wielkości i tego samego typu.
Opłata za odpady wobec bliźniaków · dane za 2025
Giby: opłata za odpady wyższa niż w gminach najbardziej podobnych
Ile wynosi pobrana opłata za odpady na mieszkańca w tej gminie na tle dwóch odniesień naraz: gmin tego samego typu i tej samej wielkości oraz ośmiu gmin najbardziej do niej podobnych pod względem cech liczbowych.
Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)