Jasienica
gmina wiejska · pow. bielski · woj. śląskie · 25 305 mieszk. (▲ 1,8%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 9,0 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 2,1% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 4,9% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 215 130 417 zł | 38 143 257 zł | 52 250 000 zł | 0,0% / 6,5% | 25 415 | 8465 zł |
| 2026 prognoza | 223 258 894 zł | 55 290 135 zł | 46 700 000 zł | 4,7% / 10,3% | 25 512 | 8751 zł |
| 2027 prognoza | 187 749 168 zł | 9 545 837 zł | 41 200 000 zł | 4,5% / 9,9% | 25 659 | 7317 zł |
| 2028 prognoza | 193 193 894 zł | 11 171 730 zł | 36 200 000 zł | 3,9% / 10,1% | 25 806 | 7486 zł |
| 2029 prognoza | 198 603 323 zł | 12 381 427 zł | 31 200 000 zł | 3,7% / 10,3% | 25 928 | 7660 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 30 145 808 zł | 17 646 184 zł | 58,5% | 38 141 646 zł → 33 250 000 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 45 329 528 zł | 32 651 128 zł | 72,0% | 40 570 344 zł → 36 250 000 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 49 638 855 zł | 27 890 579 zł | 56,2% | 31 750 000 zł → 36 250 000 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 54 510 184 zł | 47 488 849 zł | 87,1% | 27 250 000 zł → 57 250 000 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 47 789 730 zł | 38 143 257 zł | 79,8% | 52 250 000 zł → 52 250 000 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
6 pozytywne · 2 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 8 opinii składów orzekających RIO, Jasienica, lata 2024–2026.
2026
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
10 gru 2025 · nr 4200.I.226.2025 I · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
21 sty 2026 · nr 4200.I.50.2026 I · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
21 sty 2026 · nr 4200.I.51.2026 I · uchwała (PDF)
2025
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna z uwagami
21 sty 2025 · nr 4200.II.32.2025 II · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
23 kwi 2026 · nr 4200.I.87.2026 I · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
9 cze 2026 · nr 4200.I.118.2026 I · uchwała (PDF)
2024
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna z uwagami
28 kwi 2025 · nr 4200.II.75.2025 II · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
10 cze 2025 · nr 4200.I.129.2025 I · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Katowicach. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 215 130 387 zł.
- Udział w PIT43,9%94 408 466 zł
- Udział w CIT1,5%3 140 681 zł
- Subwencja ogólna4,9%10 594 387 zł
- Dotacje9,2%19 894 332 zł
- Dochody własne i pozostałe40,5%87 092 520 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 73 011 788 zł
- Potrzeby wyrównawcze0 zł
- Potrzeby ekologiczne237 207 zł
- Potrzeby rozwojowe4 697 149 zł
- Potrzeby oświatowe68 077 432 zł
- Potrzeby uzupełniające0 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
17 593 937 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
103 584 770 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
3 086 312 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
5973 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 1 384 449 503 zł (54 711 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie46,6% · 96 874 319 zł
- Pozostałe działy17,3% · 35 879 421 zł
- Transport i drogi11,0% · 22 884 319 zł
- Administracja publiczna8,8% · 18 388 236 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko8,2% · 16 941 932 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)5,7% · 11 741 485 zł
- Pomoc społeczna2,4% · 5 084 704 zł
Ile gmina dokłada do szkół
36 345 254 złponad subwencję, czyli 1437 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 83 424 140 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 47 078 886 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 36 345 254 zł
Subwencja pokrywa 56,4% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 18 388 236 zł przeznaczonych na administrację 14 140 177 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 525 złna mieszkańca · 13 280 332 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 13 złna mieszkańca · 324 843 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 21 złna mieszkańca · 535 002 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Jasienica w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca2065 zł1709. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca8212 zł827. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca8502 zł918. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa76,3%2116. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie18,4%735. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca289 zł1295. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji882267. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca525 zł327. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca13 zł1181. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca21 zł503. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Odstępstwa w tym rozdziale
Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.
Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)