Lelów
gmina wiejska · pow. częstochowski · woj. śląskie · 4383 mieszk. (▼ 6,3%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 7,2 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 1,7% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 10,4% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 48 381 136 zł | 14 737 935 zł | 10 072 025 zł | 0,0% / 12,0% | 4443 | 10 889 zł |
| 2026 prognoza | 44 674 902 zł | 14 684 348 zł | 12 971 150 zł | 5,9% / 4,2% | 4396 | 10 163 zł |
| 2027 prognoza | 36 163 928 zł | 1 316 390 zł | 11 844 461 zł | 6,7% / 6,6% | 4356 | 8302 zł |
| 2028 prognoza | 37 128 337 zł | 1 109 377 zł | 10 405 029 zł | 6,6% / 7,1% | 4316 | 8602 zł |
| 2029 prognoza | 37 212 381 zł | 235 787 zł | 8 854 229 zł | 6,6% / 6,7% | 4276 | 8703 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 6 337 707 zł | 2 590 806 zł | 40,9% | 9 725 060 zł → 9 201 961 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 9 913 730 zł | 8 975 141 zł | 90,5% | 11 055 010 zł → 7 987 574 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 15 244 083 zł | 14 418 729 zł | 94,6% | 9 881 265 zł → 9 440 873 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 24 470 086 zł | 22 267 703 zł | 91,0% | 14 971 168 zł → 10 979 586 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 24 435 092 zł | 14 737 935 zł | 60,3% | 13 876 340 zł → 10 072 025 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
12 pozytywne · 2 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 14 opinii składów orzekających RIO, Lelów, lata 2024–2026.
2026
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna z uwagami
10 gru 2025 · nr 4200.VI.184.2025 VI · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
10 gru 2025 · nr 4200.VI.183.2025 VI · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
26 sty 2026 · nr 4200.VI.50.2026 VI · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
26 sty 2026 · nr 4200.VI.51.2026 VI · uchwała (PDF)
- Możliwość spłaty kredytu lub pożyczki · pozytywna · 32 607 zł
10 lut 2026 · nr 4200.VI.53.2026 VI · uchwała (PDF)
- Możliwość spłaty kredytu lub pożyczki · pozytywna · 42 034 zł
10 lut 2026 · nr 4200.VI.52.2026 VI · uchwała (PDF)
2025
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
23 sty 2025 · nr 4200.VII.42.2025 VII · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
23 sty 2025 · nr 4200.VII.43.2025 VII · uchwała (PDF)
- Możliwość spłaty kredytu lub pożyczki · pozytywna · 500 000 zł
4 gru 2025 · nr 4200.VI.145.2025 VI · uchwała (PDF)
- Możliwość spłaty kredytu lub pożyczki · pozytywna · 108 000 zł
1 lip 2025 · nr 4200.VII.121.2025 VII · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna z uwagami
27 kwi 2026 · nr 4200.VI.83.2026 VI · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
29 maj 2026 · nr 4200.VI.109.2026 VI · uchwała (PDF)
2024
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
22 kwi 2025 · nr 4200.VII.74.2025 VII · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
29 maj 2025 · nr 4200.VII.107.2025 VII · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Katowicach. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 48 047 451 zł.
- Udział w PIT23,6%11 357 841 zł
- Udział w CIT0,2%75 605 zł
- Subwencja ogólna14,8%7 103 445 zł
- Dotacje17,2%8 287 256 zł
- Dochody własne i pozostałe44,2%21 223 304 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 17 374 688 zł
- Potrzeby wyrównawcze5 051 663 zł
- Potrzeby ekologiczne9495 zł
- Potrzeby rozwojowe1 032 040 zł
- Potrzeby oświatowe9 038 377 zł
- Potrzeby uzupełniające2 243 113 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
8 794 977 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
12 423 298 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
61 436 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
3719 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 170 220 441 zł (38 837 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie34,1% · 15 982 692 zł
- Pozostałe działy18,3% · 8 568 952 zł
- Transport i drogi14,8% · 6 933 042 zł
- Administracja publiczna12,4% · 5 803 126 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)8,9% · 4 189 663 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko6,4% · 2 987 081 zł
- Pomoc społeczna5,0% · 2 362 947 zł
Ile gmina dokłada do szkół
8 754 837 złponad subwencję, czyli 1969 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 14 871 670 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 6 116 833 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 8 754 837 zł
Subwencja pokrywa 41,1% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 5 803 126 zł przeznaczonych na administrację 5 240 120 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 1135 złna mieszkańca · 4 976 144 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 9 złna mieszkańca · 40 611 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 51 złna mieszkańca · 223 365 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Lelów w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca2295 zł1826. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca10 684 zł1986. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca10 962 zł2043. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa42,4%507. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie31,5%1866. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca156 zł850. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-91316. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca1135 zł2109. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca9 zł806. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca51 zł2088. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)