Lewin Brzeski
gmina miejsko-wiejska · pow. brzeski · woj. opolskie · 12 223 mieszk. (▼ 3,9%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 0,6 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 6,9% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 0,8% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 143 135 889 zł | 42 171 279 zł | 8 722 598 zł | 0,0% / 15,8% | 12 269 | 11 666 zł |
| 2026 prognoza | 112 727 803 zł | 51 849 632 zł | 10 534 296 zł | 4,3% / -5,8% | 12 200 | 9240 zł |
| 2027 prognoza | 88 456 096 zł | 9 753 884 zł | 7 705 839 zł | 5,3% / 6,4% | 12 190 | 7256 zł |
| 2028 prognoza | 86 616 537 zł | 8 096 990 zł | 8 132 794 zł | 3,1% / 5,0% | 12 181 | 7111 zł |
| 2029 prognoza | 85 908 234 zł | 1 859 855 zł | 6 215 365 zł | 3,2% / 5,3% | 12 130 | 7082 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 19 760 941 zł | 12 808 918 zł | 64,8% | 10 493 706 zł → 10 293 707 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 16 768 817 zł | 14 070 256 zł | 83,9% | 13 261 519 zł → 11 527 517 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 15 168 590 zł | 11 979 006 zł | 79,0% | 9 785 111 zł → 10 742 207 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 21 045 803 zł | 13 595 828 zł | 64,6% | 11 343 211 zł → 11 870 770 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 57 015 192 zł | 42 171 279 zł | 74,0% | 17 625 267 zł → 8 722 598 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
8 pozytywne · 0 z uwagami · 0 negatywne · 1 bez odczytu – 9 opinii składów orzekających RIO, Lewin Brzeski, lata 2025–2026.
2026
- Projekt budżetu · pozytywna
12 gru 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
12 gru 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
16 sty 2026 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
12 gru 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
16 sty 2026 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
2025
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
22 sty 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
29 kwi 2026 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
20 maj 2026 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
Rok nieustalony
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · bez odczytu
22 sty 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Opolu. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 143 135 889 zł.
- Udział w PIT24,9%35 704 299 zł
- Udział w CIT0,6%826 329 zł
- Subwencja ogólna3,3%4 656 637 zł
- Dotacje34,7%49 666 876 zł
- Dochody własne i pozostałe36,5%52 281 748 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 29 800 258 zł
- Potrzeby wyrównawcze1 629 860 zł
- Potrzeby ekologiczne197 218 zł
- Potrzeby rozwojowe1 680 076 zł
- Potrzeby oświatowe19 895 434 zł
- Potrzeby uzupełniające6 397 670 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
6 120 429 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
39 063 654 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
666 046 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
4848 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 531 027 583 zł (43 445 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Gospodarka komunalna i środowisko24,8% · 37 416 327 zł
- Oświata i wychowanie23,6% · 35 538 011 zł
- Pozostałe działy18,0% · 27 175 149 zł
- Pomoc społeczna14,3% · 21 535 647 zł
- Administracja publiczna8,0% · 12 054 215 zł
- Transport i drogi5,8% · 8 806 489 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)5,4% · 8 209 742 zł
Subwencja przewyższa koszt szkół
9 455 947 złwięcej, niż gmina wydaje na oświatę, czyli -767 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 26 713 999 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 36 169 946 zł
- Nadwyżka subwencji
- 9 455 947 zł
Subwencja pokrywa 135,4% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 12 054 215 zł przeznaczonych na administrację 10 083 355 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 760 złna mieszkańca · 9 292 031 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 41 złna mieszkańca · 497 556 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 24 złna mieszkańca · 293 768 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Lewin Brzeski w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca714 zł829. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca12 332 zł2276. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca11 710 zł2190. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa51,7%1014. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie27,8%1570. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca605 zł1887. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-40447. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca760 zł1203. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca41 zł2162. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca24 zł704. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Odstępstwa w tym rozdziale
Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.
Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)