Narewka
gmina wiejska · pow. hajnowski · woj. podlaskie · 3012 mieszk. (▼ 8,5%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 0,4 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 0,3% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 17,2% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 36 988 084 zł | 11 226 356 zł | 1 520 000 zł | 0,0% / 24,3% | 3008 | 12 297 zł |
| 2026 prognoza | 35 078 617 zł | 11 680 445 zł | 4 100 000 zł | 2,1% / 8,9% | 2961 | 11 847 zł |
| 2027 prognoza | 31 953 192 zł | 4 422 222 zł | 3 360 000 zł | 3,7% / 11,1% | 2919 | 10 947 zł |
| 2028 prognoza | 29 674 000 zł | 2 109 070 zł | 2 720 000 zł | 3,2% / 11,0% | 2872 | 10 332 zł |
| 2029 prognoza | 29 803 250 zł | 2 283 650 zł | 2 260 000 zł | 2,5% / 10,9% | 2816 | 10 584 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 6 177 380 zł | 5 888 097 zł | 95,3% | 4 357 145 zł → 4 357 145 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 10 551 170 zł | 10 848 611 zł | 102,8% | 3 626 641 zł → 3 626 641 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 22 610 531 zł | 20 627 634 zł | 91,2% | 2 926 700 zł → 2 926 700 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 31 850 155 zł | 31 121 108 zł | 97,7% | 3 701 100 zł → 2 201 100 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 14 550 004 zł | 11 226 356 zł | 77,2% | 4 520 000 zł → 1 520 000 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
10 pozytywne · 1 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 11 opinii składów orzekających RIO, Narewka, lata 2024–2026.
2026
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
20 lis 2025 · nr RIO.II-00311-34/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
20 lis 2025 · nr RIO.II-00310-34/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
20 lis 2025 · nr RIO.II-00310-34/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
29 gru 2025 · nr RIO.II-00312-23/2026 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
29 gru 2025 · nr RIO.II-00312-23/2026 · uchwała (PDF)
2025
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
9 sty 2025 · nr RIO.II-00312-73/2025 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
9 sty 2025 · nr RIO.II-00312-73/2025 · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna z uwagami
25 mar 2026 · nr RIO.II-00321-35/2026 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
4 maj 2026 · nr RIO.II-00322-25/2026 · uchwała (PDF)
2024
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
24 mar 2025 · nr RIO.II-00321-37/2025 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
17 kwi 2025 · nr RIO.II-00322-7/2025 · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Białymstoku. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 36 988 084 zł.
- Udział w PIT26,4%9 748 790 zł
- Udział w CIT0,2%91 528 zł
- Subwencja ogólna6,1%2 240 904 zł
- Dotacje11,5%4 256 394 zł
- Dochody własne i pozostałe55,8%20 650 468 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 12 048 515 zł
- Potrzeby wyrównawcze0 zł
- Potrzeby ekologiczne6 204 327 zł
- Potrzeby rozwojowe1 004 089 zł
- Potrzeby oświatowe4 765 250 zł
- Potrzeby uzupełniające74 849 zł
Korekta z tytułu zamożności
2 874 192 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Subwencja należna
2 428 919 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
10 040 918 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
398 423 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
6651 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 135 524 621 zł (44 995 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20253 051 028 złkorekta MF
- 20262 874 192 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie31,4% · 11 302 431 zł
- Pozostałe działy27,5% · 9 920 714 zł
- Administracja publiczna18,4% · 6 624 088 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko10,7% · 3 846 172 zł
- Pomoc społeczna5,4% · 1 930 662 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)4,7% · 1 696 858 zł
- Transport i drogi2,0% · 713 910 zł
Ile gmina dokłada do szkół
2 562 194 złponad subwencję, czyli 829 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 6 434 606 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 3 872 412 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 2 562 194 zł
Subwencja pokrywa 60,2% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 6 624 088 zł przeznaczonych na administrację 6 351 395 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 1989 złna mieszkańca · 5 991 381 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 50 złna mieszkańca · 149 306 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 70 złna mieszkańca · 210 708 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Narewka w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca505 zł650. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca11 964 zł2217. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca12 280 zł2269. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa69,5%1859. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie31,2%1845. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca896 zł2176. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-101279. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca1989 zł2453. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca50 zł2246. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca70 zł2384. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Odstępstwa w tym rozdziale
Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.
Zmiana rok do roku · dane za 2025
Narewka: skok wydatków na oświata i wychowanie
Zmiana wydatków w dziale „Oświata i wychowanie" między 2024 a 2025 rokiem, w zestawieniu z gminami podobnej wielkości i tego samego typu.
Opłata za odpady wobec bliźniaków · dane za 2024
Narewka: opłata za odpady wyższa niż w gminach najbardziej podobnych
Ile wynosi pobrana opłata za odpady na mieszkańca w tej gminie na tle dwóch odniesień naraz: gmin tego samego typu i tej samej wielkości oraz ośmiu gmin najbardziej do niej podobnych pod względem cech liczbowych.
Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)