Nowa Sarzyna
gmina miejsko-wiejska · pow. leżajski · woj. podkarpackie · 20 683 mieszk. (▼ 2,4%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 4,0 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 8,8% dochodów bieżących gminy – ponad limit: 1,3% p.p. (obciążenie > limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 173 336 103 zł | 49 389 050 zł | 28 909 638 zł | 0,0% / 8,8% | 20 736 | 8359 zł |
| 2026 prognoza | 166 517 492 zł | 37 719 730 zł | 33 687 803 zł | 4,5% / 2,3% | 20 633 | 8070 zł |
| 2027 prognoza | 150 464 922 zł | 7 180 303 zł | 30 850 003 zł | 3,4% / 6,4% | 20 535 | 7327 zł |
| 2028 prognoza | 155 029 828 zł | 5 545 195 zł | 28 632 204 zł | 2,5% / 6,3% | 20 451 | 7581 zł |
| 2029 prognoza | 161 327 323 zł | 4 515 242 zł | 25 713 964 zł | 2,8% / 6,1% | 20 335 | 7933 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 19 701 973 zł | 14 906 116 zł | 75,7% | 18 784 984 zł → 18 750 835 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 33 152 369 zł | 22 542 008 zł | 68,0% | 27 997 808 zł → 18 777 036 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 51 279 498 zł | 59 916 605 zł | 116,8% | 35 331 943 zł → 24 893 236 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 27 860 562 zł | 22 767 128 zł | 81,7% | 27 343 511 zł → 24 775 511 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 43 956 453 zł | 49 389 050 zł | 112,4% | 32 526 596 zł → 28 909 638 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
RIO w Rzeszowie nie publikuje pojedynczych opinii w BIP – brak pozycji nie znaczy braku opinii.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 173 335 912 zł.
- Udział w PIT24,7%42 834 831 zł
- Udział w CIT1,5%2 674 244 zł
- Subwencja ogólna21,8%37 792 195 zł
- Dotacje17,2%29 827 872 zł
- Dochody własne i pozostałe34,7%60 206 771 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 74 338 157 zł
- Potrzeby wyrównawcze25 281 935 zł
- Potrzeby ekologiczne77 767 zł
- Potrzeby rozwojowe3 455 696 zł
- Potrzeby oświatowe43 781 318 zł
- Potrzeby uzupełniające1 741 441 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
39 889 609 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
50 087 849 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
526 365 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
3554 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 689 673 611 zł (33 345 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie40,2% · 74 229 572 zł
- Pozostałe działy21,3% · 39 276 255 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)11,7% · 21 598 282 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko7,6% · 14 100 899 zł
- Administracja publiczna6,9% · 12 824 650 zł
- Pomoc społeczna6,9% · 12 741 219 zł
- Transport i drogi5,3% · 9 793 543 zł
Ile gmina dokłada do szkół
28 622 580 złponad subwencję, czyli 1378 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 62 350 824 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 33 728 244 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 28 622 580 zł
Subwencja pokrywa 54,1% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 12 824 650 zł przeznaczonych na administrację 9 344 717 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 416 złna mieszkańca · 8 609 711 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 7 złna mieszkańca · 151 276 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 28 złna mieszkańca · 583 730 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Nowa Sarzyna w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca1398 zł1333. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca8923 zł1273. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca8381 zł829. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa44,3%607. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie26,5%1448. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca743 zł2061. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-36530. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca416 zł76. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca7 zł569. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca28 zł1002. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Odstępstwa w tym rozdziale
Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.
Inwestycje w cyklu wyborczym · dane za 2025
Nowa Sarzyna: inwestycje kadencji skupione w roku przed wyborami
Jaka część wydatków majątkowych z całej kadencji przypadła na ostatni pełny rok przed wyborami samorządowymi, na tle gmin tego samego typu i tej samej wielkości. Przy równym rozłożeniu na pięć lat wypadłoby dwadzieścia procent.
97. percentyl z 112 · wyżej = większa część inwestycji kadencji przypadła na rok przed wyboramiDochody majątkowe w cyklu · dane za 2025
Nowa Sarzyna: dochody ze sprzedaży i dotacji skupione przed wyborami
Jaka część dochodów majątkowych z całej kadencji przypadła na ostatni pełny rok przed wyborami samorządowymi, na tle gmin tego samego typu i tej samej wielkości. Przy równym rozłożeniu na pięć lat wypadłoby dwadzieścia procent.
Tryb dotacji dla organizacji · dane za 2023
Nowa Sarzyna: więcej dotacji dla organizacji poza konkursem niż u podobnych
Jaka część pieniędzy przekazanych organizacjom pozarządowym trafiła do nich z pominięciem otwartego konkursu ofert, na tle gmin tego samego typu i tej samej wielkości.
Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)