Rutki
gmina wiejska · pow. zambrowski · woj. podlaskie · 4963 mieszk. (▼ 4,7%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 0,7 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 0,6% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 12,0% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 39 467 046 zł | 7 271 313 zł | 3 280 025 zł | 0,0% / 22,9% | 4862 | 8117 zł |
| 2026 prognoza | 39 449 587 zł | 12 707 869 zł | 6 110 000 zł | 3,1% / 12,7% | 4775 | 8262 zł |
| 2027 prognoza | 34 614 361 zł | 2 934 551 zł | 5 400 000 zł | 3,2% / 12,7% | 4706 | 7355 zł |
| 2028 prognoza | 35 618 177 zł | 2 843 426 zł | 4 600 000 zł | 3,2% / 12,2% | 4637 | 7681 zł |
| 2029 prognoza | 36 615 486 zł | 2 839 536 zł | 3 800 000 zł | 3,0% / 11,8% | 4572 | 8009 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 9 435 906 zł | 7 931 982 zł | 84,1% | 2 000 000 zł → 2 000 000 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 15 098 472 zł | 9 530 848 zł | 63,1% | 7 400 000 zł → 2 000 000 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 23 888 768 zł | 17 099 321 zł | 71,6% | 7 400 000 zł → 3 900 000 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 25 458 300 zł | 23 048 169 zł | 90,5% | 7 400 000 zł → 3 900 171 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 12 634 299 zł | 7 271 313 zł | 57,6% | 6 780 000 zł → 3 280 025 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
11 pozytywne · 0 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 11 opinii składów orzekających RIO, Rutki, lata 2024–2026.
2026
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
2 gru 2025 · nr RIO.II-00311-91/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
2 gru 2025 · nr RIO.II-00310-91/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
2 gru 2025 · nr RIO.II-00310-91/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
14 sty 2026 · nr RIO.II-00312-113/2026 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
14 sty 2026 · nr RIO.II-00312-113/2026 · uchwała (PDF)
2025
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
14 sty 2025 · nr RIO.II-00312-113/2025 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
14 sty 2025 · nr RIO.II-00312-113/2025 · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
10 kwi 2026 · nr RIO.II-00321-126/2026 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
14 maj 2026 · nr RIO.II-00322-52/2026 · uchwała (PDF)
2024
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
2 kwi 2025 · nr RIO.II-00321-44/2025 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
13 maj 2025 · nr RIO.II-00322-25/2025 · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Białymstoku. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 39 467 046 zł.
- Udział w PIT22,5%8 889 982 zł
- Udział w CIT1,1%424 537 zł
- Subwencja ogólna29,6%11 683 591 zł
- Dotacje21,3%8 409 939 zł
- Dochody własne i pozostałe25,5%10 058 997 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 19 731 002 zł
- Potrzeby wyrównawcze8 882 216 zł
- Potrzeby ekologiczne421 304 zł
- Potrzeby rozwojowe1 122 205 zł
- Potrzeby oświatowe9 182 183 zł
- Potrzeby uzupełniające123 094 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
12 949 682 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
10 048 138 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
336 900 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
3135 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 144 168 298 zł (29 049 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie33,5% · 12 621 735 zł
- Administracja publiczna15,9% · 5 991 354 zł
- Transport i drogi15,6% · 5 886 222 zł
- Pozostałe działy14,3% · 5 389 846 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)10,5% · 3 943 864 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko5,1% · 1 934 960 zł
- Pomoc społeczna5,0% · 1 868 865 zł
Ile gmina dokłada do szkół
11 683 538 złponad subwencję, czyli 2324 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 18 739 857 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 7 056 319 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 11 683 538 zł
Subwencja pokrywa 37,7% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 5 991 354 zł przeznaczonych na administrację 4 881 424 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 929 złna mieszkańca · 4 608 336 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 13 złna mieszkańca · 62 171 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 42 złna mieszkańca · 210 917 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Rutki w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca661 zł783. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca7583 zł426. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca7952 zł548. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa43,3%553. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie19,3%822. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca383 zł1532. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-29663. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca929 zł1690. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca13 zł1147. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca43 zł1816. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Odstępstwa w tym rozdziale
Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.
Stawka podatku wobec sąsiadów · dane za 2026
Rutki: stawka podatku od firm niższa niż mediana sąsiadów
O ile procent stawka podatku od budynków związanych z działalnością gospodarczą różni się od mediany stawek gmin graniczących, w którąkolwiek stronę. Sąsiad dzieli z gminą rynek i okolicę, więc różnica przez granicę nie wynika z położenia.
98. percentyl z 362 · wyżej = większa różnica stawki wobec gmin graniczących, w którąkolwiek stronęZmiana rok do roku · dane za 2025
Rutki: spadek wydatków na oświata i wychowanie
Zmiana wydatków w dziale „Oświata i wychowanie" między 2024 a 2025 rokiem, w zestawieniu z gminami podobnej wielkości i tego samego typu.
Finansowanie oświaty · dane za 2024
Rutki: ile oświaty gmina finansuje z własnych dochodów
Zestawienie wydatków gminy na szkoły z subwencją oświatową, którą na ten cel przekazało państwo. Obie kwoty pochodzą ze sprawozdania budżetowego gminy.
2. percentyl z 2477 · wyżej = większą część kosztów oświaty pokryło państwo
Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)