Stawiski
gmina miejsko-wiejska · pow. kolneński · woj. podlaskie · 5436 mieszk. (▼ 5,4%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 19 lat
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 3,3% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 0,2% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 70 004 300 zł | 25 136 820 zł | 29 560 096 zł | 0,0% / 11,9% | 5308 | 13 188 zł |
| 2026 prognoza | 48 452 673 zł | 7 917 611 zł | 29 503 882 zł | 9,3% / 10,8% | 5219 | 9284 zł |
| 2027 prognoza | 43 905 635 zł | 811 708 zł | 27 827 669 zł | 9,2% / 11,9% | 5144 | 8535 zł |
| 2028 prognoza | 45 178 898 zł | 791 829 zł | 26 083 455 zł | 8,9% / 11,6% | 5077 | 8899 zł |
| 2029 prognoza | 46 443 908 zł | 726 265 zł | 24 225 241 zł | 8,8% / 10,8% | 5003 | 9283 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 21 716 910 zł | 13 466 482 zł | 62,0% | 13 914 955 zł → 10 114 951 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 30 259 304 zł | 17 712 105 zł | 58,5% | 21 458 741 zł → 12 458 737 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 35 054 451 zł | 26 186 080 zł | 74,7% | 23 432 527 zł → 23 432 523 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 19 851 859 zł | 13 856 958 zł | 69,8% | 22 226 310 zł → 25 126 310 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 20 683 680 zł | 25 136 820 zł | 121,5% | 23 660 096 zł → 29 560 096 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
9 pozytywne · 1 z uwagami · 0 negatywne · 1 bez odczytu – 11 opinii składów orzekających RIO, Stawiski, lata 2024–2026.
2026
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna z uwagami
12 gru 2025 · nr RIO.II-00311-110/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
12 gru 2025 · nr RIO.II-00310-110/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
12 gru 2025 · nr RIO.II-00310-110/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
17 lut 2026 · nr RIO.II-00312-139/2026 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
17 lut 2026 · nr RIO.II-00312-139/2026 · uchwała (PDF)
2025
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
5 lut 2025 · nr RIO.II-00312-138/2025 · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
22 kwi 2026 · nr RIO.II-00321-156/2026 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
29 maj 2026 · nr RIO.II-00322-120/2026 · uchwała (PDF)
2024
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
18 kwi 2025 · nr RIO.II-00321-149/2025 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
29 maj 2025 · nr RIO.II-00322-96/2025 · uchwała (PDF)
Rok nieustalony
- Możliwość wykupu papierów wartościowych · bez odczytu
21 lis 2025 · nr RIO.II-00313-58/2025 · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Białymstoku. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 70 004 300 zł.
- Udział w PIT15,9%11 109 292 zł
- Udział w CIT0%2692 zł
- Subwencja ogólna16,4%11 512 638 zł
- Dotacje23,6%16 510 511 zł
- Dochody własne i pozostałe44,1%30 869 168 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 20 496 888 zł
- Potrzeby wyrównawcze10 115 207 zł
- Potrzeby ekologiczne25 180 zł
- Potrzeby rozwojowe1 392 345 zł
- Potrzeby oświatowe8 964 156 zł
- Potrzeby uzupełniające0 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
15 079 185 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
10 178 523 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
77 625 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
2982 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 132 474 938 zł (24 370 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Transport i drogi31,1% · 21 525 216 zł
- Pozostałe działy19,7% · 13 637 216 zł
- Oświata i wychowanie17,8% · 12 312 054 zł
- Administracja publiczna10,8% · 7 436 459 zł
- Pomoc społeczna7,9% · 5 429 616 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko6,4% · 4 423 855 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)6,3% · 4 375 516 zł
Ile gmina dokłada do szkół
4 433 833 złponad subwencję, czyli 807 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 11 127 394 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 6 693 561 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 4 433 833 zł
Subwencja pokrywa 60,2% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 7 436 459 zł przeznaczonych na administrację 6 565 169 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 1140 złna mieszkańca · 6 197 761 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 2 złna mieszkańca · 12 200 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 65 złna mieszkańca · 355 207 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Stawiski w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca5438 zł2420. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca12 719 zł2320. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca12 878 zł2334. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa33,8%131. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie36,4%2128. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca1310 zł2360. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-40447. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca1140 zł2126. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca2 zł107. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca65 zł2341. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)