Wąsosz
gmina miejsko-wiejska · pow. górowski · woj. dolnośląskie · 6613 mieszk. (▼ 4,3%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 1,6 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 0,8% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 3,8% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 68 841 402 zł | 12 546 951 zł | 6 831 479 zł | 0,0% / 23,5% | 6458 | 10 660 zł |
| 2026 prognoza | 69 772 195 zł | 20 555 533 zł | 5 830 479 zł | 2,7% / 14,8% | 6340 | 11 005 zł |
| 2027 prognoza | 55 442 000 zł | 7 122 680 zł | 4 625 479 zł | 3,3% / 7,5% | 6241 | 8884 zł |
| 2028 prognoza | 55 442 000 zł | 7 246 680 zł | 3 544 479 zł | 2,9% / 7,3% | 6142 | 9027 zł |
| 2029 prognoza | 55 442 000 zł | 7 247 680 zł | 2 464 479 zł | 2,7% / 7,1% | 6028 | 9197 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 12 493 966 zł | 9 059 758 zł | 72,5% | 9 513 449 zł → 9 513 449 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 17 049 152 zł | 19 038 548 zł | 111,7% | 8 538 789 zł → 9 538 789 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 15 706 261 zł | 15 592 234 zł | 99,3% | 8 273 789 zł → 8 273 789 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 12 546 596 zł | 5 074 744 zł | 40,4% | 7 167 479 zł → 8 167 479 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 17 856 569 zł | 12 546 951 zł | 70,3% | 9 331 479 zł → 6 831 479 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
8 pozytywne · 1 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 9 opinii składów orzekających RIO, Wąsosz, lata 2024–2027.
2027
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
7 maj 2026 · nr VII/45/2026 · rejestr izby
2026
- Projekt budżetu · pozytywna z uwagami
4 gru 2025 · nr IV/68/2025 · rejestr izby
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
4 gru 2025 · nr IV/69/2025 · rejestr izby
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
12 sty 2026 · nr IV/3/2026 · rejestr izby
2025
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
20 sty 2025 · nr IV/17/2025 · rejestr izby
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
20 sty 2025 · nr IV/18/2025 · rejestr izby
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
30 kwi 2026 · nr VII/42/2026 · rejestr izby
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
22 maj 2026 · nr VII/50/2026 · rejestr izby
2024
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
14 maj 2025 · nr IV/51/2025 · rejestr izby
Źródło: BIP RIO we Wrocławiu. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 68 841 402 zł.
- Udział w PIT25,4%17 499 399 zł
- Udział w CIT0,3%214 753 zł
- Subwencja ogólna10,5%7 255 728 zł
- Dotacje11,4%7 853 673 zł
- Dochody własne i pozostałe52,3%36 017 849 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 18 893 707 zł
- Potrzeby wyrównawcze4 141 305 zł
- Potrzeby ekologiczne1 646 044 zł
- Potrzeby rozwojowe1 159 705 zł
- Potrzeby oświatowe10 663 502 zł
- Potrzeby uzupełniające1 283 151 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
6 538 907 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
19 564 658 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
907 143 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
4288 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 263 076 945 zł (39 782 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie32,8% · 19 785 498 zł
- Pozostałe działy16,6% · 10 012 541 zł
- Transport i drogi16,4% · 9 857 969 zł
- Administracja publiczna11,4% · 6 886 438 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)8,2% · 4 926 940 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko7,5% · 4 512 135 zł
- Pomoc społeczna7,1% · 4 278 014 zł
Ile gmina dokłada do szkół
10 116 552 złponad subwencję, czyli 1517 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 18 262 538 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 8 145 986 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 10 116 552 zł
Subwencja pokrywa 44,6% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 6 886 438 zł przeznaczonych na administrację 6 201 206 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 904 złna mieszkańca · 5 979 795 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 3 złna mieszkańca · 21 005 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 30 złna mieszkańca · 200 407 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Wąsosz w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca1033 zł1056. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca9112 zł1370. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca10 410 zł1903. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa65,0%1664. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie18,8%776. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca68 zł435. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-91316. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca904 zł1624. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca3 zł183. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca30 zł1162. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Odstępstwa w tym rozdziale
Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.
Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)