Wiązów
gmina miejsko-wiejska · pow. strzeliński · woj. dolnośląskie · 6683 mieszk. (▼ 5,2%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 0,4 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 0,5% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 15,0% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 65 441 242 zł | 13 216 515 zł | 3 220 000 zł | 0,0% / 15,9% | 6726 | 9730 zł |
| 2026 prognoza | 66 678 197 zł | 23 141 954 zł | 6 000 000 zł | 2,5% / 10,6% | 6646 | 10 033 zł |
| 2027 prognoza | 56 517 036 zł | 6 048 418 zł | 5 200 000 zł | 2,5% / 10,8% | 6589 | 8577 zł |
| 2028 prognoza | 56 897 524 zł | 4 320 729 zł | 4 400 000 zł | 2,3% / 10,3% | 6545 | 8693 zł |
| 2029 prognoza | 58 483 655 zł | 4 282 435 zł | 3 600 000 zł | 2,2% / 9,9% | 6473 | 9035 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 8 421 016 zł | 7 324 814 zł | 87,0% | 5 016 961 zł → 5 016 961 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 9 560 395 zł | 4 760 465 zł | 49,8% | 6 130 381 zł → 4 160 381 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 23 131 325 zł | 16 196 227 zł | 70,0% | 9 262 885 zł → 3 083 885 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 23 010 155 zł | 20 765 508 zł | 90,2% | 9 242 456 zł → 7 911 654 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 9 998 179 zł | 13 216 515 zł | 132,2% | 5 985 664 zł → 3 220 000 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
11 pozytywne · 0 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 11 opinii składów orzekających RIO, Wiązów, lata 2024–2026.
2026
- Projekt budżetu · pozytywna
9 gru 2025 · nr XV/22/2025 · rejestr izby
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
9 gru 2025 · nr XV/23/2025 · rejestr izby
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
28 mar 2025 · nr I/37/2025 · rejestr izby
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
14 sty 2026 · nr XV/1/2026 · rejestr izby
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
14 sty 2026 · nr XV/2/2026 · rejestr izby
- Możliwość wykupu papierów wartościowych · pozytywna
9 mar 2026 · nr XV/28/2026 · rejestr izby
2025
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
14 sty 2025 · nr I/9/2025 · rejestr izby
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
23 kwi 2026 · nr XV/36/2026 · rejestr izby
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
15 maj 2026 · nr XV/46/2026 · rejestr izby
2024
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
28 kwi 2025 · nr I/55/2025 · rejestr izby
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
16 maj 2025 · nr I/64/2025 · rejestr izby
Źródło: BIP RIO we Wrocławiu. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 65 441 242 zł.
- Udział w PIT28,1%18 390 208 zł
- Udział w CIT0%24 770 zł
- Subwencja ogólna11,7%7 624 940 zł
- Dotacje15,9%10 387 046 zł
- Dochody własne i pozostałe44,3%29 014 278 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 25 395 038 zł
- Potrzeby wyrównawcze4 909 298 zł
- Potrzeby ekologiczne6633 zł
- Potrzeby rozwojowe1 281 346 zł
- Potrzeby oświatowe16 090 017 zł
- Potrzeby uzupełniające3 107 744 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
11 774 174 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
20 555 654 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
143 323 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
4156 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 276 627 866 zł (41 393 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie36,7% · 21 865 648 zł
- Pozostałe działy21,2% · 12 589 669 zł
- Administracja publiczna13,2% · 7 828 785 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)9,5% · 5 668 679 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko9,3% · 5 543 999 zł
- Pomoc społeczna5,3% · 3 129 468 zł
- Transport i drogi4,9% · 2 886 576 zł
Ile gmina dokłada do szkół
6 629 083 złponad subwencję, czyli 983 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 17 455 681 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 10 826 598 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 6 629 083 zł
Subwencja pokrywa 62% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 7 828 785 zł przeznaczonych na administrację 7 247 578 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 1017 złna mieszkańca · 6 797 571 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 26 złna mieszkańca · 171 189 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 42 złna mieszkańca · 278 818 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Wiązów w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca482 zł628. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca8905 zł1254. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca9792 zł1651. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa56,8%1279. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie22,2%1080. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca860 zł2150. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-19981. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca1017 zł1902. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca26 zł1853. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca42 zł1783. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Odstępstwa w tym rozdziale
Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.
Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)