Wymiarki
gmina wiejska · pow. żagański · woj. lubuskie · 2039 mieszk. (▼ 5,8%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 0,9 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 0,8% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 16,0% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 20 089 325 zł | 4 259 291 zł | 1 619 115 zł | 0,0% / 17,7% | 2026 | 9916 zł |
| 2026 prognoza | 16 537 548 zł | 1 468 741 zł | 926 115 zł | 5,2% / 2,8% | 2004 | 8252 zł |
| 2027 prognoza | 16 364 466 zł | 262 660 zł | 926 115 zł | 0,4% / 2,3% | 1982 | 8257 zł |
| 2028 prognoza | 16 863 581 zł | 11 468 zł | 626 115 zł | 1,6% / 2,5% | 1960 | 8604 zł |
| 2029 prognoza | 17 359 370 zł | 56 476 zł | 326 115 zł | 1,5% / 2,6% | 1930 | 8994 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 2 099 099 zł | 1 900 654 zł | 90,5% | 4 189 115 zł → 4 189 115 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 3 363 445 zł | 3 050 154 zł | 90,7% | 3 919 115 zł → 3 919 115 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 4 059 636 zł | 2 963 631 zł | 73,0% | 3 549 115 zł → 3 549 115 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 8 250 851 zł | 3 972 884 zł | 48,2% | 3 099 115 zł → 3 099 115 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 5 024 742 zł | 4 259 291 zł | 84,8% | 1 619 115 zł → 1 619 115 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
4 pozytywne · 0 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 4 opinii składów orzekających RIO, Wymiarki, lata 2025–2026.
2026
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
2 gru 2025 · nr 535/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
22 sty 2026 · nr 124/2026 · uchwała (PDF)
2025
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
3 sty 2025 · nr 8/2025 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
3 sty 2025 · nr 9/2025 · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Zielonej Górze. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 20 138 075 zł.
- Udział w PIT29,3%5 901 994 zł
- Udział w CIT0%5350 zł
- Subwencja ogólna11,4%2 293 799 zł
- Dotacje15,1%3 037 641 zł
- Dochody własne i pozostałe44,2%8 899 290 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 7 524 793 zł
- Potrzeby wyrównawcze738 874 zł
- Potrzeby ekologiczne168 328 zł
- Potrzeby rozwojowe508 272 zł
- Potrzeby oświatowe3 512 781 zł
- Potrzeby uzupełniające2 596 538 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
3 692 357 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
6 106 242 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
48 489 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
4536 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 83 594 971 zł (40 998 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Pozostałe działy31,4% · 5 783 500 zł
- Oświata i wychowanie23,0% · 4 221 582 zł
- Administracja publiczna20,0% · 3 681 802 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)9,5% · 1 742 962 zł
- Pomoc społeczna8,1% · 1 491 731 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko7,2% · 1 332 184 zł
- Transport i drogi0,8% · 140 590 zł
Ile gmina dokłada do szkół
1 050 737 złponad subwencję, czyli 512 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 3 824 848 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 2 774 111 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 1 050 737 zł
Subwencja pokrywa 72,5% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 3 681 802 zł przeznaczonych na administrację 3 062 053 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 1368 złna mieszkańca · 2 789 645 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 64 złna mieszkańca · 131 244 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 69 złna mieszkańca · 141 164 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Wymiarki w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca794 zł878. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca9021 zł1315. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca9876 zł1705. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa54,9%1185. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie23,1%1172. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca48 zł291. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-141141. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca1368 zł2333. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca64 zł2318. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca69 zł2379. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Odstępstwa w tym rozdziale
Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.
Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)