Żyrardów
gmina miejska · pow. żyrardowski · woj. mazowieckie · 38 281 mieszk. (▼ 3%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 11 lat
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 5,3% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 1,6% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 340 313 652 zł | 80 663 165 zł | 142 491 750 zł | 0,0% / 9,9% | 38 171 | 8916 zł |
| 2026 prognoza | 365 968 101 zł | 112 619 972 zł | 143 490 595 zł | 5,7% / 12,1% | 37 943 | 9645 zł |
| 2027 prognoza | 380 674 970 zł | 101 221 097 zł | 133 889 191 zł | 6,0% / 14,0% | 37 815 | 10 067 zł |
| 2028 prognoza | 319 526 234 zł | 31 286 604 zł | 123 165 662 zł | 6,0% / 15,4% | 37 738 | 8467 zł |
| 2029 prognoza | 329 133 745 zł | 33 579 536 zł | 111 042 133 zł | 6,1% / 17,0% | 37 569 | 8761 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 69 399 650 zł | 46 219 344 zł | 66,6% | 86 432 850 zł → 86 432 850 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 78 190 477 zł | 61 609 190 zł | 78,8% | 78 229 993 zł → 78 229 993 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 98 884 917 zł | 75 162 521 zł | 76,0% | 88 790 890 zł → 92 990 890 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 89 487 565 zł | 95 309 025 zł | 106,5% | 88 464 994 zł → 125 004 994 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 90 598 238 zł | 80 663 165 zł | 89,0% | 142 529 816 zł → 142 491 750 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
21 pozytywne · 2 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 23 opinii składów orzekających RIO, Żyrardów, lata 2024–2026.
2026
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
11 gru 2025 · nr 3.h./345/2025 · uchwała (PDF)
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
5 gru 2025 · nr 3.h./262/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
11 gru 2025 · nr 3.c./351/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
5 gru 2025 · nr 3.c./265/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
9 sty 2026 · nr 3.l./51/2026 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
9 sty 2026 · nr 3.l./62/2026 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
9 sty 2026 · nr 3.j./69/2026 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
9 sty 2026 · nr 3.j./89/2026 · uchwała (PDF)
- Możliwość spłaty kredytu lub pożyczki · pozytywna · 2 219 000 zł
15 wrz 2026 · nr 3.2.b/89/2026 · uchwała (PDF)
2025
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
16 sty 2025 · nr 3.l./127/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
13 sty 2025 · nr 3.l./81/2025 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna z uwagami
16 sty 2025 · nr 3.j./170/2025 · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
13 sty 2025 · nr 3.j./116/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość spłaty kredytu lub pożyczki · pozytywna · 26 500 000 zł
1 gru 2025 · nr 3.2.b/108/2025 · uchwała (PDF)
- Możliwość spłaty kredytu lub pożyczki · pozytywna · 21 750 585 zł
4 lip 2025 · nr 3.2.b/63/2025 · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
28 kwi 2026 · nr 3.e./354/2026 · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
23 kwi 2026 · nr 3.e./275/2026 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
18 maj 2026 · nr 3.f.1/125/2026 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
4 maj 2026 · nr 3.f.1/30/2026 · uchwała (PDF)
2024
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
25 kwi 2025 · nr 3.e./332/2025 · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna z uwagami
17 kwi 2025 · nr 3.e./222/2025 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
19 maj 2025 · nr 3.f.1/104/2025 · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
7 maj 2025 · nr 3.f.1/34/2025 · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Warszawie. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2024 do budżetu wpłynęło 314 759 965 zł.
- Udział w PIT22,5%70 719 871 zł
- Udział w CIT1,8%5 589 963 zł
- Subwencja ogólna21,9%68 821 011 zł
- Dotacje12,1%38 090 307 zł
- Dochody własne i pozostałe41,8%131 538 813 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 95 923 056 zł
- Potrzeby wyrównawcze0 zł
- Potrzeby ekologiczne0 zł
- Potrzeby rozwojowe7 566 234 zł
- Potrzeby oświatowe88 356 822 zł
- Potrzeby uzupełniające0 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
6 020 908 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
170 199 823 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
6 837 072 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
5354 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 2 343 778 362 zł (61 226 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie38,1% · 132 858 100 zł
- Pozostałe działy25,6% · 89 283 704 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko8,5% · 29 476 287 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)7,5% · 26 181 569 zł
- Transport i drogi7,0% · 24 528 161 zł
- Pomoc społeczna6,6% · 23 170 187 zł
- Administracja publiczna6,6% · 22 943 902 zł
Ile gmina dokłada do szkół
60 259 043 złponad subwencję, czyli 1569 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 123 895 323 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 63 636 280 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 60 259 043 zł
Subwencja pokrywa 51,4% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 22 943 902 zł przeznaczonych na administrację 18 790 046 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 465 złna mieszkańca · 17 802 423 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 13 złna mieszkańca · 512 931 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 12 złna mieszkańca · 474 692 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Żyrardów w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca3722 zł2265. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca9102 zł1364. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca8890 zł1184. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa79,2%2225. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie18,3%727. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca87 zł547. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji1382333. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca465 zł156. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca13 zł1235. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca12 zł94. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Odstępstwa w tym rozdziale
Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.
Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)