Przejdź do treści
z-dykty.pl

Czarna Białostocka

gmina miejsko-wiejska · pow. białostocki · woj. podlaskie · 10 439 mieszk. (▼ 5,6%/5 lat) · dane 2025

Pojedynek

Władze i uchwały

Władze, podatki lokalne, uchwały rady i kontrole

Władze

Wyniki wyborów samorządowych 2024 · źródło: Państwowa Komisja Wyborcza

Burmistrz
CHRULSKI Jacek
KWW JACKA CHRULSKIEGO
2574 głosów (72,8%)wybrany w I turze1 kandydatów

Rada gminy

Hemicykl rada gminy – rozkład 15 mandatów wg klubuKWW JACKA CHRULSKIEGO – mandat 1 z 11KWW JACKA CHRULSKIEGO – mandat 2 z 11KWW JACKA CHRULSKIEGO – mandat 3 z 11KWW JACKA CHRULSKIEGO – mandat 4 z 11KWW JACKA CHRULSKIEGO – mandat 5 z 11KWW JACKA CHRULSKIEGO – mandat 6 z 11KWW JACKA CHRULSKIEGO – mandat 7 z 11KWW JACKA CHRULSKIEGO – mandat 8 z 11KWW JACKA CHRULSKIEGO – mandat 9 z 11KWW JACKA CHRULSKIEGO – mandat 10 z 11KWW JACKA CHRULSKIEGO – mandat 11 z 11KWW NIC BEZ NAS – mandat 1 z 3KWW NIC BEZ NAS – mandat 2 z 3KWW NIC BEZ NAS – mandat 3 z 3KWW WOJCIECHA WIERCIŃSKIEGO – mandat 1 z 1

15 mandatów

  • KWW JACKA CHRULSKIEGO11
  • KWW NIC BEZ NAS3
  • KWW WOJCIECHA WIERCIŃSKIEGO1

Jak głosowała gmina

PKW
Wybory samorządowe 2024 ↗frekwencja 42,9% (kraj: 54,4%)
  • KOMITET WYBORCZY PRAWO I SPRAWIEDLIWOŚĆ45,2%
  • KOALICYJNY KOMITET WYBORCZY KOALICJA OBYWATELSKA24,5%
  • KOALICYJNY KOMITET WYBORCZY TRZECIA DROGA POLSKA 2050 SZYMONA HOŁOWNI - POLSKIE STRONNICTWO LUDOWE10,9%
  • KOMITET WYBORCZY WYBORCÓW KONFEDERACJA I BEZPARTYJNI SAMORZĄDOWCY9,5%
  • KOMITET WYBORCZY WYBORCÓW OBYWATELE DLA OBYWATELI4,0%
  • KOALICYJNY KOMITET WYBORCZY LEWICA3,5%
Wybory do Sejmu 2023 ↗frekwencja 69,7% (kraj: 70,2%)
  • KOMITET WYBORCZY PRAWO I SPRAWIEDLIWOŚĆ41,9%
  • KOALICYJNY KOMITET WYBORCZY KOALICJA OBYWATELSKA PO .N IPL ZIELONI26,9%
  • KOALICYJNY KOMITET WYBORCZY TRZECIA DROGA POLSKA 2050 SZYMONA HOŁOWNI - POLSKIE STRONNICTWO LUDOWE14,3%
  • KOMITET WYBORCZY KONFEDERACJA WOLNOŚĆ I NIEPODLEGŁOŚĆ10,0%
  • KOMITET WYBORCZY NOWA LEWICA3,6%
  • KOMITET WYBORCZY BEZPARTYJNI SAMORZĄDOWCY1,5%

Radni

15 radnych wybranych w wyborach 2024 · lista Państwowej Komisji Wyborczej, bez zmian w trakcie kadencji

  • CIURUK EugeniuszKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW JACKA CHRULSKIEGOokręg 7
  • GLIŃSKA ElżbietaKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW JACKA CHRULSKIEGOokręg 15
  • IBRAHIM DawidKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW JACKA CHRULSKIEGOokręg 9
  • JAGIELSKA Anna AntoninaKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW JACKA CHRULSKIEGOokręg 2
  • MATUSZEWSKA JustynaKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW „NIC BEZ NAS”okręg 11
  • MIŁKOWSKA PaulinaKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW JACKA CHRULSKIEGOokręg 3
  • MRÓZ PawełKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW „NIC BEZ NAS”okręg 14
  • PIEKUNKO EdytaKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW JACKA CHRULSKIEGOokręg 12
  • SZYDŁOWSKI KarolKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW JACKA CHRULSKIEGOokręg 4
  • SZYMAŃSKI BronisławKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW JACKA CHRULSKIEGOokręg 5
  • TAUDUL UrszulaKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW JACKA CHRULSKIEGOokręg 1
  • TOMASZEWSKI KamilKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW JACKA CHRULSKIEGOokręg 10
  • WIERCIŃSKI WojciechKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW WOJCIECHA WIERCIŃSKIEGOokręg 6
  • ZGLEJSZEWSKA EwaKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW JACKA CHRULSKIEGOokręg 8
  • ZUBIELIK AdrianKOMITET WYBORCZY WYBORCÓW „NIC BEZ NAS”okręg 13

Podatek od nieruchomości – ile z dozwolonego pułapu

Płaci go każdy właściciel domu, mieszkania, działki i firmy, a wpływy zostają w gminie. Nalicza się od powierzchni: tyle złotych za rok za każdy metr kwadratowy – działki przy gruntach, powierzchni użytkowej przy budynkach. Wysokość stawek uchwala rada gminy, ale nie wyżej niż koniec toru: to górna granica z ustawy, ta sama dla wszystkich gmin w kraju. Stawki na 2026 rok.

Grunty pod działalnością gospodarczą1,27 złza m²
88% granicygranica 1,45 zł
Grunty pozostałe0,46 złza m²
60% granicygranica 0,77 zł
Budynki mieszkalne1,05 złza m²
84% granicygranica 1,25 zł
Budynki pod działalnością gospodarczą31,36 złza m²
88% granicygranica 35,53 zł

Skrajności w tym samym powiecie

Ta sama skala, stawka od budynków pod działalnością gospodarczą – złotych za rok za metr kwadratowy powierzchni użytkowej.

Poświętne35,53 złza m²
równa granicygranica 35,53 zł
Łapy21,11 złza m²
59% granicygranica 35,53 zł

Pełny tor znaczy „tyle, ile ustawa pozwala" – nie jest oceną gminy. Stawka poniżej granicy bywa ulgą dla mieszkańców, ale równie dobrze rezygnacją z dochodu gminy.

Stawka to nie kwota podatku; ta zależy od powierzchni. Mieszkanie o powierzchni użytkowej 60 m² przy stawce 1,05 zł to 63 zł podatku za cały rok. Pokazujemy stawkę podstawową z uchwały – rada może różnicować ją wewnątrz kategorii.

Porównanie obejmuje 15 gmin powiatu, które mają u nas uchwałę. uchwała rady ↗ · górne granice: obwieszczenie Ministra Finansów ↗

Skok stawki na granicy gmin

Ta sama danina, gminy graniczące – ile uchwaliliśmy my, ile uchwalili oni.

KategoriaU nas za m²Mediana sąsiadówRóżnica
Grunty pozostałe6 gmin ościennych · stawki na 2026 · u nas 60% ustawowej granicy0,46 zł0,58 złu nas 0,46 zł, obok 0,58 złniżej o 21%
Budynki mieszkalne5 gmin ościennych · stawki na 2026 · u nas 84% ustawowej granicy1,05 zł1,00 złu nas 1,05 zł, obok 1,00 złwyżej o 5%
Budynki pod działalnością gospodarczą5 gmin ościennych · stawki na 2026 · u nas 88% ustawowej granicy31,36 zł30,34 złu nas 31,36 zł, obok 30,34 złwyżej o 3%
Grunty pod działalnością gospodarczą6 gmin ościennych · stawki na 2026 · u nas 88% ustawowej granicy1,27 zł1,27 złu nas 1,27 zł, obok 1,27 złtyle samo co sąsiedzi

Gmina graniczy z 8 gminami; uchwałę o stawkach ma u nas 6 z nich. Wyżej nie znaczy gorzej: niższa stawka bywa ulgą dla mieszkańca i rezygnacją z dochodu gminy naraz.

skąd te liczby ⓘ
Skąd bierze się ta różnicaSąsiedztwo liczymy z obrysów gmin, z tolerancją około dwustu metrów – obrysy w naszym pliku są uproszczone do rysowania i na wspólnej granicy rozchodzą się o ułamek stopnia. Stawki pochodzą z uchwał rad gmin ogłoszonych w wojewódzkich dziennikach urzędowych; pokazujemy stawkę podstawową, a rada może różnicować ją wewnątrz kategorii. Odniesieniem jest mediana sąsiadów, nie średnia, żeby jedna gmina o skrajnej stawce nie przesuwała całego porównania. Różnicę liczymy względem większej z dwóch wartości, więc granica ma jedną liczbę niezależnie od strony, z której się na nią patrzy. Rady uchwalają stawki w różnych momentach, więc gdy roczniki po obu stronach są zgodne, porównujemy złotówki wprost; gdy się różnią – udział w ustawowej granicy danego rocznika, bo sama granica rośnie co roku i dwie gminy stojące na swoich maksimach nie różnią się niczym poza rokiem uchwały. Czego ta miara NIE wie: ulg i zwolnień. Rada może uchwalić maksymalną stawkę i zwolnić z niej połowę gruntów osobną uchwałą, której nie czytamy – dwie gminy o tej samej stawce mogą więc pobierać różnie.

Co kontrolowała NIK

Kontrole Najwyższej Izby Kontroli obejmujące tę gminę w 2020 roku · źródło: nik.gov.pl

Liczba kontroli nie jest miarą gospodarności: NIK dobiera jednostki celowo, pod temat kontroli, więc większa gmina trafia do próby częściej. Kontrola bada wskazane zadanie, a nie całość działania gminy, i kończy się wnioskami – nie uchyla żadnej uchwały. To co innego niż nadzór nad uchwałami.

Opinie składów orzekających RIO o budżecie gminy → Pieniądze

Rejestr Korzyści osób pełniących funkcje

PKW · 17 deklaracji
  • Burmistrz · Urząd Miasta i Gminykadencja od 7 kwi 2024 (trwa)
  • Sekretarz Gminy · Urząd Miasta i Gminykadencja od 1 sty 2021 (trwa)
  • Zastępca Burmistrza · Urząd Miasta i Gminykadencja od 1 sie 2020 (trwa)
  • Sekretarz Gminy · Urząd Miasta i Gminykadencja od 1 lis 2019 (trwa)
  • Zastępca Burmistrza · Urząd Miasta i Gminykadencja od 1 kwi 2015 (trwa)
  • Zastępca Burmistrza · Urząd Miasta i Gminykadencja od 1 sty 2007 (trwa)
  • Skarbnik Gminy · Urząd Miasta i Gminykadencja od 1 lip 2005 (trwa)
  • Burmistrz · Urząd Miasta i Gminykadencja od 21 paź 2018 do 30 kwi 2024

Deklaracje z Rejestru Korzyści prowadzonego przez Państwową Komisję Wyborczą, przypisane do stanowiska i kadencji, bez nazwisk – kto sprawuje funkcję organu, mówi sekcja o władzach. Wiążący jest skan; odczyt treści jest naszym odczytem z poziomem pewności. Brak deklaracji przy stanowisku znaczy tyle, że PKW jej nie opublikowała.

Co uchwaliła rada

103 aktów ogłoszonych w dzienniku urzędowym od 2024 roku · źródło: wojewódzki dziennik urzędowy

Budżet i finanse32,0%33 aktów
Oświata i opieka nad dziećmi14,6%15 aktów
Pomoc społeczna i zdrowie7,8%8 aktów
Podatki i opłaty7,8%8 aktóww tym 2 uchylonych lub uznanych za nieważne
Bezpieczeństwo i straż2,9%3 aktóww tym 1 uchylonych lub uznanych za nieważne
Planowanie przestrzenne1,9%2 aktów
Pozostałe25,2%26 aktówobwieszczenia, wyroki sądów oraz akty, których tytuł nie mówi, czego dotyczą („w sprawie zmiany uchwały nr…") – tych nie przypisujemy zgadując
Pozostałe tematy – 3 kategorie, 6 aktów
Odpady i czystość1,9%2 aktów
Grunty i nieruchomości1,9%2 aktów
Drogi i transport1,9%2 aktów

Uchwały uznane za nieważneprzez nadzór wojewody lub sąd

Nadzór nad uchwałami rady

Nadzór nad prawem miejscowym – to co innego niż kontrola finansów gminy.

  • Wojewoda1 aktBada z urzędu każdą uchwałę rady i może stwierdzić jej nieważność w całości lub w części.
  • Regionalna Izba Obrachunkowa1 aktBada uchwały dotyczące finansów gminy – budżetu, podatków, opłat i zadłużenia.
Zobacz, czego dotyczyły – 2 z 2 aktów

Wojewoda bada z urzędu KAŻDĄ uchwałę, więc rada uchwalająca więcej ma statystycznie więcej okazji do zakwestionowania. Część rozstrzygnięć dotyczy spornej wykładni i bywa uchylana przez sąd. To zestawienie zdarzeń, nie ocena rady.

Liczba uchwał nie jest miarą pracowitości rady, a liczba uchylonych – jej nieudolności: gmina o większym majątku uchwala więcej z konieczności, a uchylenie to zwykle aktualizacja własnej wcześniejszej uchwały. Pełna treść każdego aktu jest u wydawcy, pod linkiem.

Posłowie z okręgu tej gminy

Gmina Czarna Białostocka leży w okręgu wyborczym nr 24 (siedziba komisji: Białystok). Poniżej 14 posłów wybranych w tym okręgu, od najwyższej liczby głosów.

Władza i mieszkańcy

Pięć dróg, którymi mieszkaniec może wejść w rozmowę z gminą – i gdzie ta gmina stoi

Budżet obywatelski

19zł / mieszkańca

48

najmniejnajwięcej

150. z 311 gmin

W puli było 200 tys. zł.

W rankingu są tylko gminy, które budżet obywatelski prowadzą. Jego brak nie jest tu ostatnim miejscem, tylko nieobecnością.

Kto głosuje

18 229na 100 tys.

82

najmniej głosującychnajwięcej

250. z 304 gmin

Zgłoszono 57 projektów na 100 tys.

W rankingu są tylko gminy, które budżet obywatelski prowadzą. To nie jest frekwencja wyborcza – tę znajdziesz w sekcji „Jak głosowała gmina" na karcie gminy.

Inicjatywa lokalna

Nikt nie złożył wniosku

Tryb, w którym mieszkańcy sami proponują zadanie i dokładają własną pracę. Nie wpłynął ani jeden wniosek.

Pieniądze dla organizacji

1,3zł / mieszkańca

15

najmniejnajwięcej

383. z 2477 gmin

Łącznie 14 tys. zł dla stowarzyszeń i fundacji.

Zgromadzenia publiczne

0w roku

Wydanych zakazów: 0. GUS nie przelicza tego na mieszkańca, więc ta liczba nie ma pozycji w kraju.

Kobiety w radzie

46,7%

74

najmniejszy udziałnajwiększy

1844. z 2478 gmin

Rada liczy 15 osób. Liczba mandatów wynika z ustawy, nie z decyzji gminy.

Pozostałe fakty z tego rozdziału

W porządku obrad rady jest stały punkt dla mieszkańcówtak2024
W gminie obowiązuje strategia rozwojutak2024
Projekt strategii szedł do konsultacji społecznychtak2024
W konsultacjach strategii wzięli udział mieszkańcynie2024
Projekt planu zagospodarowania szedł do konsultacjitak2022
Gmina ma gminny program rewitalizacjinie2025
Gmina prowadziła działania rewitalizacyjnetak2023
Powierzchnia gminy objęta planem miejscowym3,4%2024
Decyzje o warunkach zabudowy662024
Radni152025
Sołtysi172025

Odpowiedzi „tak" i „nie" pochodzą z ankiety GUS o tym, czy dana procedura się odbyła. Nie mówią, ilu mieszkańców wzięło w niej udział ani czy ich uwagi zostały uwzględnione. Rocznik stoi przy każdej pozycji osobno – GUS publikuje te badania w różnym tempie.

Odstępstwa w tym rozdziale

wszystkie zestawienia

Wartości z rejestrów publicznych, które odbiegają od jednostek podobnej wielkości i typu albo od terminu zapisanego w przepisie. Każde zestawienie podaje grupę porównawczą, liczność próby i rocznik.

Odstępstwo od typowej wartości nie jest nieprawidłowością i najczęściej ma zwyczajne wytłumaczenie: inwestycję rozliczoną w jednym roku, jednego dostawcę na lokalnym rynku, dotację przyznaną w trakcie roku. Zestawienia nie oceniają decyzji ani osób. Działa to też w drugą stronę: rozdział bez zestawienia nie znaczy, że nic nie odbiega – znaczy, że detektory, które mamy, na danych, które mamy, niczego nie wskazały. Jak to mierzymy.

Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)