Ślemień
gmina wiejska · pow. żywiecki · woj. śląskie · 3480 mieszk. (▼ 1,3%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 0,3 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 0,3% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 10,1% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 48 930 962 zł | 20 715 080 zł | 629 205 zł | 0,0% / 15,9% | 3467 | 14 113 zł |
| 2026 prognoza | 32 051 230 zł | 6 436 474 zł | 0 zł | 2,7% / 6,3% | 3443 | 9309 zł |
| 2027 prognoza | 26 338 401 zł | 1 283 640 zł | 0 zł | 0,0% / 5,2% | 3428 | 7683 zł |
| 2028 prognoza | 27 087 682 zł | 1 269 545 zł | 0 zł | 0,0% / 5,0% | 3412 | 7939 zł |
| 2029 prognoza | 27 831 748 zł | 1 324 724 zł | 0 zł | 0,0% / 5,1% | 3391 | 8208 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 4 457 494 zł | 1 635 775 zł | 36,7% | 3 359 430 zł → 0 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 6 337 171 zł | 3 863 942 zł | 61,0% | 2 459 205 zł → 0 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 5 981 606 zł | 4 201 608 zł | 70,2% | 1 849 205 zł → 0 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 21 757 547 zł | 22 507 692 zł | 103,4% | 4 943 817 zł → 4 768 834 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 18 066 621 zł | 20 715 080 zł | 114,7% | 629 205 zł → 629 205 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
6 pozytywne · 1 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 7 opinii składów orzekających RIO, Ślemień, lata 2024–2026.
2026
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
5 gru 2025 · nr 4200.I.212.2025 I · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
19 sty 2026 · nr 4200.I.43.2026 I · uchwała (PDF)
2025
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna z uwagami
21 sty 2025 · nr 4200.II.23.2025 II · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
21 kwi 2026 · nr 4200.I.85.2026 I · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
21 maj 2026 · nr 4200.I.104.2026 I · uchwała (PDF)
2024
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
10 kwi 2025 · nr 4200.II.60.2025 II · uchwała (PDF)
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
13 maj 2025 · nr 4200.II.81.2025 II · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Katowicach. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 48 930 962 zł.
- Udział w PIT21,6%10 544 636 zł
- Udział w CIT0%20 078 zł
- Subwencja ogólna9,8%4 808 050 zł
- Dotacje7%3 440 195 zł
- Dochody własne i pozostałe61,6%30 118 004 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 12 837 849 zł
- Potrzeby wyrównawcze641 339 zł
- Potrzeby ekologiczne97 669 zł
- Potrzeby rozwojowe741 219 zł
- Potrzeby oświatowe8 089 874 zł
- Potrzeby uzupełniające3 267 748 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
5 270 416 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
11 475 069 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
30 288 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
4758 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 156 851 025 zł (45 072 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Pozostałe działy43,4% · 18 944 833 zł
- Oświata i wychowanie27,1% · 11 829 523 zł
- Administracja publiczna8,1% · 3 534 904 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko7,7% · 3 353 647 zł
- Transport i drogi7,0% · 3 068 856 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)4,0% · 1 737 970 zł
- Pomoc społeczna2,7% · 1 171 212 zł
Ile gmina dokłada do szkół
8 763 418 złponad subwencję, czyli 2508 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 14 476 998 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 5 713 580 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 8 763 418 zł
Subwencja pokrywa 39,5% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 3 534 904 zł przeznaczonych na administrację 3 197 887 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 877 złna mieszkańca · 3 052 152 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 4 złna mieszkańca · 14 898 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 38 złna mieszkańca · 130 837 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Ślemień w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca181 zł361. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca12 541 zł2299. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca14 061 zł2403. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa38,1%288. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie46,6%2407. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca1586 zł2402. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji121879. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca877 zł1547. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca4 zł279. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca38 zł1596. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)