Wierzbica
gmina wiejska · pow. chełmski · woj. lubelskie · 4557 mieszk. (▼ 5,8%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 4,5 roku
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 1,9% dochodów bieżących gminy – zapas do limitu: 2,4% p.p. (obciążenie ≤ limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 45 783 072 zł | 14 775 804 zł | 10 261 479 zł | 0,0% / 19,6% | 4561 | 10 038 zł |
| 2026 prognoza | 38 579 761 zł | 12 179 903 zł | 13 158 867 zł | 9,2% / 11,5% | 4494 | 8585 zł |
| 2027 prognoza | 49 720 100 zł | 17 195 000 zł | 10 878 455 zł | 10,1% / 17,4% | 4456 | 11 158 zł |
| 2028 prognoza | 58 481 300 zł | 25 384 500 zł | 8 590 043 zł | 9,7% / 18,2% | 4416 | 13 243 zł |
| 2029 prognoza | 38 333 500 zł | 4 920 000 zł | 6 620 631 zł | 8,1% / 18,4% | 4362 | 8788 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 19 813 171 zł | 15 510 972 zł | 78,3% | 12 344 712 zł → 9 944 713 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 5 748 000 zł | 10 317 855 zł | 179,5% | 9 944 713 zł → 10 397 100 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 15 002 500 zł | 4 664 893 zł | 31,1% | 11 708 420 zł → 11 172 800 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 18 401 939 zł | 10 361 418 zł | 56,3% | 11 885 048 zł → 10 804 191 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 16 005 204 zł | 14 775 804 zł | 92,3% | 11 659 479 zł → 10 261 479 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
6 pozytywne · 0 z uwagami · 0 negatywne · 1 bez odczytu – 7 opinii składów orzekających RIO, Wierzbica, lata 2025–2026.
2026
- Projekt budżetu · pozytywna
1 gru 2025 · nr Skladu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
1 gru 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
1 gru 2025 · nr Składu Orzekającego · uchwała (PDF)
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
4 lut 2026 · nr RIO.I.42.8.209.2026 · uchwała (PDF)
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
7 kwi 2026 · nr RIO.I.42.4.209.2026 · uchwała (PDF)
2025
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
30 kwi 2026 · nr RIO.I.42.5.209.2026 · uchwała (PDF)
Rok nieustalony
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · bez odczytu
data nieznana · uchwała (PDF)
Źródło: BIP RIO w Lublinie. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2025 do budżetu wpłynęło 45 783 072 zł.
- Udział w PIT23,7%10 863 393 zł
- Udział w CIT0%2544 zł
- Subwencja ogólna18,2%8 334 857 zł
- Dotacje15,7%7 166 451 zł
- Dochody własne i pozostałe42,4%19 415 828 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 16 203 711 zł
- Potrzeby wyrównawcze4 342 472 zł
- Potrzeby ekologiczne1 250 160 zł
- Potrzeby rozwojowe760 936 zł
- Potrzeby oświatowe7 500 807 zł
- Potrzeby uzupełniające2 349 336 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
7 593 120 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
PIT należny
12 571 491 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
10 569 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
3812 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 166 756 253 zł (36 593 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Pozostałe działy31,7% · 13 875 602 zł
- Oświata i wychowanie25,9% · 11 332 794 zł
- Administracja publiczna14,0% · 6 132 630 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)8,9% · 3 896 068 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko7,4% · 3 224 730 zł
- Pomoc społeczna6,7% · 2 921 767 zł
- Transport i drogi5,6% · 2 449 711 zł
Ile gmina dokłada do szkół
5 832 187 złponad subwencję, czyli 1255 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 11 814 156 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 5 981 969 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 5 832 187 zł
Subwencja pokrywa 50,6% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 6 132 630 zł przeznaczonych na administrację 5 805 484 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 1237 złna mieszkańca · 5 638 210 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 4 złna mieszkańca · 17 936 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 33 złna mieszkańca · 149 338 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Wierzbica w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca2252 zł1809. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca9619 zł1632. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca10 047 zł1762. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa45,8%682. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie33,7%1999. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca91 zł570. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-51335. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca1237 zł2239. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca4 zł248. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca33 zł1322. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)