Żarów
gmina miejsko-wiejska · pow. świdnicki · woj. dolnośląskie · 11 948 mieszk. (▼ 2,8%/5 lat) · dane 2025
Wskaźniki roku
Przy obecnej nadwyżce bieżącej spłata zajęłaby 12 lat
Kwoty w cenach bieżących; w nawiasie to samo w cenach 2025, przeliczone wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS ↗. Przeliczenie jest nasze, nie pochodzi ze sprawozdań.
Pieniądze
Ile wpływa, ile wypływa i co gminę obciąża
Kondycja finansowa (art. 243)
Spłaty długu z odsetkami pochłaniają 11,5% dochodów bieżących gminy – ponad limit: 4,1% p.p. (obciążenie > limit)
Dane 2025. Szacunek wg metodyki art. 243 ustawy o finansach publicznych – liczony z wykonania budżetu, bez ustawowych wyłączeń (m.in. projektów UE). Wartość orientacyjna, nie oficjalny wskaźnik RIO; pełna lista uproszczeń.
Prognoza finansowa (WPF)
Liczby, pod którymi rada gminy podpisała się na przyszłość: ile zainwestuje, jaki dług zostawi. Ministerstwo Finansów publikuje co kwartał zrzut wszystkich prognoz; tu stoi migawka z 30.06.2026.
| Rok | Dochody | Inwestycje | Dług na koniec roku | Spłaty a limitart. 243 ufp | Mieszkańcy | Dochody na mieszkańca |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 2025 wykonanie | 104 483 276 zł | 29 714 542 zł | 50 075 091 zł | 0,0% / 10,5% | 12 131 | 8613 zł |
| 2026 prognoza | 132 493 146 zł | 54 452 630 zł | 52 481 923 zł | 7,5% / 6,1% | 12 097 | 10 953 zł |
| 2027 prognoza | 94 866 091 zł | 1 872 923 zł | 48 488 755 zł | 7,0% / 8,1% | 12 101 | 7840 zł |
| 2028 prognoza | 96 300 000 zł | 306 832 zł | 44 495 587 zł | 6,7% / 7,4% | 12 126 | 7942 zł |
| 2029 prognoza | 99 300 000 zł | 465 832 zł | 40 461 419 zł | 6,3% / 7,2% | 12 138 | 8181 zł |
„Spłaty a limit": lewa strona to obciążenie spłatami, prawa to dopuszczalny limit z art. 243; liczby z dokumentu MF, bez własnego rachunku serwisu.
„Mieszkańcy" i „Dochody na mieszkańca": prognoza GUS, scenariusz główny, rok bazowy 2022 – dwie liczby z dwóch różnych dokumentów zestawione obok siebie w tych samych latach, bez wniosku.
Plan ze stycznia a wykonanie roku
| Rok | Inwestycje: plan | Inwestycje: wykonanie | Część planu | Dług: plan → wykonanie |
|---|---|---|---|---|
| 2021plan 30.11.2021 · wykonanie 30.06.2026 | 15 313 366 zł | 13 041 155 zł | 85,2% | 40 781 863 zł → 40 781 863 zł |
| 2022plan 31.01.2022 · wykonanie 30.06.2026 | 18 057 235 zł | 11 849 101 zł | 65,6% | 40 793 015 zł → 37 080 015 zł |
| 2023plan 01.02.2023 · wykonanie 30.06.2026 | 28 563 387 zł | 21 468 810 zł | 75,2% | 39 778 167 zł → 39 785 942 zł |
| 2024plan 31.01.2024 · wykonanie 30.06.2026 | 34 230 850 zł | 19 189 401 zł | 56,1% | 44 576 319 zł → 44 576 319 zł |
| 2025plan 31.01.2025 · wykonanie 30.06.2026 | 55 139 568 zł | 29 714 542 zł | 53,9% | 54 375 091 zł → 50 075 091 zł |
Plan to wydatki majątkowe zapisane w WPF z pierwszej migawki MF danego roku; wykonanie z najnowszej. Poniżej i powyżej planu to symetryczne rozjazdy, nie ocena: przyczyny są w uchwałach zmieniających budżet.
Opinie regionalnej izby obrachunkowej
12 pozytywne · 0 z uwagami · 0 negatywne · 0 bez odczytu – 12 opinii składów orzekających RIO, Żarów, lata 2024–2026.
2026
- Projekt budżetu · pozytywna
8 gru 2025 · nr XII/118/2025 · rejestr izby
- Projekt wieloletniej prognozy finansowej · pozytywna
8 gru 2025 · nr XII/120/2025 · rejestr izby
- Możliwość sfinansowania deficytu (projekt budżetu) · pozytywna
8 gru 2025 · nr XII/119/2025 · rejestr izby
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
27 sty 2026 · nr XII/12/2026 · rejestr izby
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
27 sty 2026 · nr XII/13/2026 · rejestr izby
2025
- Możliwość sfinansowania deficytu (uchwała budżetowa) · pozytywna
22 sty 2025 · nr XII/13/2025 · rejestr izby
- Prawidłowość planowanej kwoty długu · pozytywna
22 sty 2025 · nr XII/14/2025 · rejestr izby
- Możliwość wykupu papierów wartościowych · pozytywna
6 lis 2025 · nr XII/93/2025 · rejestr izby
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
23 kwi 2026 · nr XII/39/2026 · rejestr izby
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
12 cze 2026 · nr XII/59/2026 · rejestr izby
2024
- Sprawozdanie z wykonania budżetu · pozytywna
24 kwi 2025 · nr XII/42/2025 · rejestr izby
- Wniosek komisji rewizyjnej w sprawie absolutorium · pozytywna
9 cze 2025 · nr XII/69/2025 · rejestr izby
Źródło: BIP RIO we Wrocławiu. Jak czytamy te opinie.
Skąd wpływa
W 2024 do budżetu wpłynęło 95 691 111 zł.
- Udział w PIT15,9%15 190 295 zł
- Udział w CIT1,5%1 474 272 zł
- Subwencja ogólna17,5%16 763 562 zł
- Dotacje13,2%12 653 290 zł
- Dochody własne i pozostałe51,8%49 609 692 zł
Segmenty domykają dochody ogółem co do złotówki – „dochody własne i pozostałe" liczymy odejmowaniem, a nie z osobnego wskaźnika GUS, który definiuje je inaczej i nie zsumowałby się z resztą.
Kwoty naliczone przez MF
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025.
Potrzeby finansowe ogółem: 21 682 644 zł
- Potrzeby wyrównawcze0 zł
- Potrzeby ekologiczne30 zł
- Potrzeby rozwojowe1 910 682 zł
- Potrzeby oświatowe19 771 932 zł
- Potrzeby uzupełniające0 zł
Korekta z tytułu zamożności
0 zł
0 zł – gmina nie płaci korekty z tytułu zamożności w 2026 r.
Subwencja należna
0 zł
0 zł – gmina nie ma subwencji należnej w 2026 r.
PIT należny
43 934 637 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
CIT należny
864 263 zł
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Indywidualny wskaźnik zamożności
6210 zł/os.
naliczone przez MF (plan algorytmu) na rok 2026, plik z 22.10.2025
Korekta z tytułu zamożności pomniejsza kwoty należne gminom o wysokich dochodach podatkowych na mieszkańca (art. 32 ustawy o dochodach JST).
Dochody podatników PIT (2025 r.): 590 496 124 zł (49 422 zł na mieszkańca)
To dochody mieszkańców gminy wykazane w zeznaniach PIT, podstawa naliczenia udziału – nie dochód budżetu gminy.
Janosikowe i korekta z tytułu zamożności
Od 2025 r. obowiązuje nowa ustawa o dochodach JST: wpłata do budżetu państwa („janosikowe") zniknęła, a jej miejsce zajęła korekta z tytułu zamożności. To dwie różne instytucje – szereg nie jest ciągły.
- 20250 złkorekta MF
- 20260 złkorekta MF
Na co idzie budżet
- Oświata i wychowanie35,1% · 39 199 728 zł
- Pozostałe działy20,5% · 22 874 842 zł
- Gospodarka komunalna i środowisko14,2% · 15 815 998 zł
- Administracja publiczna8,9% · 9 952 394 zł
- Transport i drogi8,3% · 9 306 093 zł
- Rodzina (świadczenia rodzinne, żłobki)7,8% · 8 738 815 zł
- Pomoc społeczna5,1% · 5 644 058 zł
Ile gmina dokłada do szkół
14 668 081 złponad subwencję, czyli 1219 zł na mieszkańca
- Koszt oświaty
- 30 668 356 zł
- Subwencja z budżetu państwa
- − 16 000 275 zł
- Zostaje gminie do pokrycia
- 14 668 081 zł
Subwencja pokrywa 52,2% kosztu oświaty w 2024 roku. Rocznik bywa starszy niż reszta tego rozdziału: od 2025 Ministerstwo Finansów nie rozdziela już części oświatowej subwencji ogólnej, więc dla nowszych lat tej różnicy nie da się policzyć i sekcja pokazuje wtedy brak danych, nie zero.
Ile pochłania samo funkcjonowanie
Z 9 952 394 zł przeznaczonych na administrację 8 776 681 zł da się przypisać do trzech konkretnych pozycji.
- Utrzymanie urzędu
- 688 złna mieszkańca · 8 224 489 zł rocznie · pensje, biuro, obsługa
- Promocja gminy
- 19 złna mieszkańca · 230 542 zł rocznie · gazetka, strona, wydarzenia
- Rada gminy
- 27 złna mieszkańca · 321 650 zł rocznie · diety radnych, obsługa sesji
Koszty stałe nie skalują się z liczbą mieszkańców: urząd gminy liczącej dwa tysiące ludzi potrzebuje sekretarza i skarbnika tak samo jak stutysięczne miasto, więc w przeliczeniu na osobę wychodzi tam drożej. To fakt o arytmetyce, nie o gospodarności. Trzy pozycje to część działu, nie całe jego rozbicie – dlatego nie ma tu paska udziałów.
Żarów w rankingach krajowych
Pozycja na tle gmin w Polsce, dla których są dane, licząc od najniższej wartości.
- Dług na mieszkańca4191 zł2336. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy dług na mieszkańca
- Wydatki na mieszkańca9335 zł1492. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na mieszkańca
- Dochody na mieszkańca8745 zł1091. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe dochody na mieszkańca
- Samodzielność finansowa76,3%2116. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższa samodzielność finansowa
- Udział inwestycji w budżecie26,6%1468. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy udział inwestycji
- Środki z UE na mieszkańca436 zł1648. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższe środki z UE na mieszkańca
- Saldo migracji-111244. z 2479 w 2025 r. – 1. = największy odpływ (ujemne saldo)
- Utrzymanie urzędu na mieszkańca688 zł951. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt urzędu na mieszkańca
- Wydatki na promocję gminy na mieszkańca19 zł1599. z 2420 w 2025 r. – 1. = najniższe wydatki na promocję na mieszkańca
- Koszt rady gminy na mieszkańca27 zł922. z 2479 w 2025 r. – 1. = najniższy koszt rady na mieszkańca
Rankingi budżetowe tej gminy:
- Nadwyżka operacyjna na mieszkańca – ranking gmin
- Wynik budżetu na mieszkańca – ranking gmin
- Wydatki: administracja publiczna / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: oświata i wychowanie / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: transport i łączność / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: gospodarka komunalna i ochrona środowiska / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego / mieszk. – ranking gmin
- Wydatki: kultura fizyczna / mieszk. – ranking gmin
Osadź pozycję w rankingu
Wklej kod na swojej stronie – ramka pokaże aktualne liczby, a odnośnik pod nią prowadzi do źródła (licencja CC BY 4.0).
Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)